Categoriearchief: REVIEWS

Reviews over reisproducten, reisboeken, hotels, restaurants, tours, musea, uitjes, festivals en meer.

In onderstaande blogs lees je mijn persoonlijke beoordeling over reisartikelen en uitjes. Over alles wat ik zowel privé kocht, ontdekte of deed (en waar ik enthousiast over ben) als wat ik in opdracht testte of mocht ervaren. Alles wat met reizen, vakantie en buitenland te maken heeft: van hotels en tours tot reisboeken, reisgidsen, reisapps, reisprogramma’s, reisgadgets, reiscadeaus, reisproducten, reisbagage en outdoor kleding. Producten die ik zelf gekocht heb, maar ook reisartikelen die ik opgestuurd heb gekregen en heb mogen uitproberen via een PR-bureau of marketingafdeling en waar ik mijn eerlijke mening over geef in een review. Al deze uitgebreide verslagen met foto’s lees je hieronder.

abba-expo-belgie

ABBA-tentoonstelling in België: ABBA EXPO From Waterloo to the World  

Begin februari maakte ik kennis met Waals-Brabant in België, een plek waar geschiedenis tot leven komt, kunst hoogtij viert en je smaakpapillen overuren draaien, maar voordat ik je meeneem naar de historische hoogtepunten en andere interessante plekken in Wallonië, begin ik even met een leuke tip voor een uitstapje de komende maanden: de ABBA Expo bij Waterloo!  

‘Wa…Wa…Wa…Wa…Waterloo…’ 

‘Wa…Wa…Wa…Wa…Waterloo…!’ Je begint het als vanzelf te zingen en er is niet veel voor nodig of het nummer gaat dagenlang niet meer uit je hoofd. Wat zeg ik? Wékenlang! Ja, dat gebeurt er als je het Waalse Waterloo zelf bezoekt!   

abba

ABBA Expo  

Waterloo, je kunt er tijdens een vakantie in België, een weekend Wallonië of als origineel dagje weg naartoe gaan, maar –hier had je wellicht nog niet aan gedacht!- het is ook een goed idee als stop onderweg naar Charleroi (als je een vlucht of vakantie vanaf Charleroi hebt geboekt) of in combinatie met een stedentrip Brussel.   

In dit blog neem ik je mee naar Waterloo en in het bijzonder naar de ABBA Expo ‘From Waterloo to the world’.   

Waar ligt Waterloo?

Waterloo -van de historische Slag bij Waterloo inderdaad- ligt vlak onder Brussel, in Waals-Brabant, en is in een dag te doen, maar een nachtje (of meer) in de buurt verblijven is natuurlijk altijd fijn. Wij verbleven in Van der Valk hotel Waterloo, wat je in m’n Wallonia-stories op Instagram al even kon zien. Goed te weten is dat Voordeeluitjes een speciaal ABBA-arrangement in Waterloo heeft, dan zit de ABBA-tentoonstelling ‘Expo ABBA, From Waterloo to the World’, het Memorial museum van de Slag bij Waterloo en het Panorama van Waterloo er gratis bij in! Perfect!  

‘Wa…Wa…Wa…Wa…Waterloo…’ 

abba-waterloo

Waterloo

Waterloo, wat voor Napoleon de definitieve nederlaag betekende in de beruchte Slag bij Waterloo, was voor ABBA juist het begin van het grote succes. Dit jaar –2024- is het 50 jaar geleden dat de Zweedse band in de Britse badplaats Brighton het Eurovisie Songfestival won met ‘Waterloo’. Op 6 april 1974 was het. Ook al gaf de Britse jury ABBA 0 punten, ze wonnen toch. Waterloo werd een wereldhit!  

‘Wa…Wa…Wa…Wa…Waterloo…’ 

ABBA 

Het songfestival van 1974 betekende de internationale doorbraak van de band en ABBA werd één van de meest iconische en geliefde popgroepen allertijden. Met hun toegankelijke muziek veroverde het viertal de harten van velen. Niet alleen in Europa, maar ook in de Verenigde Staten, Australië en Azië vielen mensen massaal voor de aanstekelijke ABBA-songs; en nu, vijf decennia later, is de muziek van de legendarische Zweedse band nog immer geliefd.   

Dancing Queen 

Vrijwel alle ABBA-nummers schoten omhoog in de hitlijsten. Niet alleen het nummer Waterloo werd een succes, ook Dancing Queen stond wekenlang op 1 in de hitlijsten, in maar liefst 15 landen.  

‘You are the dancing queen. Young and sweet only seventeen…’ 

Voor je er erg in hebt blijft ook dit nummer –geschreven in een klein chalet op het Zweedse eilandje Viggsö- in je hoofd doordansen. ‘You can dance, you can jive, having the time of your life… Ooooh, see that girl, watch that scene, digging the dancing queen…’ 

Bekende nummers van ABBA  

Waterloo, Dancing Queen, Chiquitita, Mamma Mia en Supertrouper, maar ook Fernando, Knowing me and knowing you… Bijna iedereen kent ze. Van Money, Money, Money tot Gimme, gimme, gimme… (a man after midnight), je gaat vanzelf meezingen.  

S.O.S! 

Ook al lijken sommige nummers misschien vrolijk en luchtig, veel teksten hebben een diepere lading. Liefde, teleurstelling, vreugde, verdriet en verlies, het zit er allemaal in. Welk lied je ook beluistert, er is altijd wel iets toepasselijk. One of Us. The Day Before You Came. You name it.  

abba sos

ABBA-herinneringen 

Bij ons thuis werden vroeger de ABBA-elpees volop gedraaid. Ook al begreep ik destijds de teksten nog niet, de emotionele lading is me als kind nooit ontgaan, zeker na de scheiding van mijn ouders niet, begin jaren 80. In de late avonduurtjes schalde ‘The Winner takes it all’ regelmatig door de kamer.  

Ook later, toen ik al lang twintiger of dertiger was, kwam ABBA nog wel eens voorbij. Op Oudejaarsfeestjes klonk om 0:00u steevast ‘Happy New Year’. Bij menigeen nog steeds. En dat geldt voor meer nummers. Van vrolijk 40+ dansfeest tot uitvaart, nog altijd wordt ABBA gedraaid.  

Hoewel ik jaren met mixed emotions naar de muziek van ABBA heb geluisterd, kan ik het nu wel weer waarderen. En jij?  

ABBA Expo bezoeken 

Ben je een ABBA-fan van het eerste uur, opgegroeid met ABBA of ben je jonger en heb je de hits van ABBA pas later ontdekt? Je hoeft niet helemaal naar het ABBA-museum in Stockholm of de ABBA-concerten in Londen te reizen om in ABBA-sferen te geraken, want… in België kan het ook! In Waterloo natuurlijk, net onder Brussel.  

Een flinke portie jeugdsentiment gegarandeerd! 

ABBA Tentoonstelling 

Op Domaine de la Bataille Waterloo 1815, in de provincie Waals-Brabant, waar je de bekende Leeuwenheuvel vindt, het Panorama van Waterloo en het interactieve Memorial 1815-museum over de Slag bij Waterloo, plekken die je misschien al in m’n stories op Instagram tegenkwam in de highlight Wallonia, kun je tot en met 18 mei 2024 de ABBA-tentoonstelling ‘EXPO ABBA, 1974-2024, From Waterloo to the world’ bezoeken.  

Ben je een doorgewinterde ABBA-fan dan wil je de ABBA-tentoonstelling natuurlijk niet missen! 

Is de ABBA Expo leuk?  

Ben je ook groot geworden met ABBA of leidde je wellicht al een volwassen leven in die tijd, dan zullen oude tijden herleven. Loop je er rond dan zul je ‘Ohhhh, Ahhh en O jaaaa!’ roepen. Zoveel herinneringen, maar ook leuke verrassingen. Ik werd er op de een of andere manier toch vrolijk van!  

A trip down memory lane! 

De ABBA Expo is een feest van herkenning voor iedereen die in de jaren 40, 50, 60 of 70 geboren is, maar ook leuk voor de jongere generatie. Want wie kent ABBA nou niet? Daar hoef je echt geen boomer of vijftigplusser voor te zijn. De muziek van ABBA is tijdloos

Wat zie je bij de ABBA Expo?  

Op de ABBA Expo zijn er allerhande ABBA-attributen te zien, zoals de gewonnen medaille, oude platenhoezen, krantenartikelen en kostuums. De verzamelstukken, zowel originele objecten als replica’s, komen van verzamelaars uit België, maar ook uit andere landen.  

ABBA-outfits 

De nogal extravagante outfits van de bandleden zijn natuurlijk ook een begrip: van de sexy witte jurkjes tot de wijde pijpen, van strakke hotpants tot baggy tuinbroeken, van jumpsuit tot plateauzool, het was op en top seventies en een tikkeltje over the top, maar juist dat extravagante hoorde bij ABBA.  

Van de flamboyante kostuums tot de glitterlaarzen, je ziet het op de ABBA Expo, want hun extravagante manier van kleding was bijna net zo kenmerkend als hun hits. De Zwitserse stylist Richard Gyver stelde speciaal voor de ABBA tentoonstelling een twintigtal van zijn creaties beschikbaar.  

Een leuk weetje: de opvallende outfits die ze op de bewuste avond van het Eurovisie Songfestival droegen kostte maar een schijntje: 

outfit abba songfestival

Songfestival 1974 

Met weemoed keek ik naar de retro televisietoestellen. Op één van de televisies zie je wie er in het jaar waarin ABBA het songfestival won nog meer ten tonele verscheen. Voor Nederland was dat Hans van Hemert met zijn nummer ‘Ik zie een ster’. Op de foto hieronder zie je alle deelnemers aan het songfestival van 1974 uit de verschillende landen.  

deelnemers songfestival 1974

Wie waren de leden van ABBA?  

De band ABBA bestond natuurlijk uit Agnetha Fáltskog, Björn Ulvaeus, Benny Andersson en Frida Lyngstad. Mocht je het nooit geweten hebben, de naam ABBA is een acronym; het zijn de eerste letters van de voornamen van de bandleden: Agnetha, Björn, Benny en Anni-Frid (Frida). Drie van de vier beroemdheden komen oorspronkelijk uit Zweden, alleen Frida is in Noorwegen geboren.  

Ze zongen niet alleen met elkaar, onderlinge liefdesrelaties waren er ook. Zo ontstonden er twee stellen: Björn en Agnetha waren van 1971 tot 1979 getrouwd en Benny en Frida van 1978 tot 1981.  

Achtergronden ABBA 

Bij een bezoek aan de ABBA Expo lees je meer over de achtergronden van de vier leden van ABBA. De belangrijkste fases in de levens en carrières van de vier Zweden komen voorbij, van hun solodebuut in de jaren 60, via de legendarische overwinning tot hun historische terugkeer in 2021 met het album ‘ABBA Voyage’. Je leest hoe de bandleden stuk voor stuk terugkijken op het succes van de popgroep.  

ABBA-nummers luisteren 

Uiteraard kun je ook rustig allerlei ABBA-songs beluisteren. Er hangen koptelefoons met ABBA-muziek, maar haal ook eens een telefoon van de haak, net als vroeger, en laat je verrassen. Welk nummer je ook hoort op de ABBA Expo, je gaat vanzelf meeneuriën. 

Ik zag oudere bezoekers stilletjes genieten (ontroerend om te zien bijna) en een dame van een jaar of 65 vingerknippend rondwandelen, voor even ‘back to the seventies’. En eighties.

abba expo disco

ABBA-disco  

Word je er zo vrolijk van dat je zin krijgt om te dansen? Waag een dansje in de ‘disco’! Open het gordijn en je komt in een discoachtige ruimte vol spiegels terecht waar videoclips te zien zijn en uit volle borst meegezongen kan worden als je zin hebt.  

Ook bij mij gingen de voetjes even van de vloer, ik wist alleen niet dat anderen in de ruimte konden horen wat ik zong en hoe vals, dat hoorde ik pas toen ik mijn eigen filmpjes terugkeek. Je ziet er twee van in m’n stories.

‘Friday night and the lights are low… Looking out for a place to go…’ 

ABBA Expo ‘From Waterloo to the world’  

Expo ABBA 1974-2024, from Waterloo to the world is niet zo’n hele grote expositie, je bent er geen uren zoet, maar het is wel echt heel leuk. Iedereen die er rondliep, niet alleen wij als veertigers en vijftigers, maar ook zestigers en zeventigers, zag ik zó genieten! Met een grote glimlach op het gezicht, even weer terug bij vroeger, mooi om te zien!  

abba expo waterloo

Was je altijd een ABBA-fan, ga dan ook. Je krijgt er geen spijt van! 

Tot wanneer is de ABBA Expo te zien?  

De ABBA-tentoonstelling Expo ABBA 1974-2024, from Waterloo to the world is sinds september 2023 te zien. Ik was er begin februari en de Expo loopt nog zeker 3 maanden, tot en met 18 mei 2024. Niet alleen in de weekenden, ook doordeweeks.  

Wat zijn de openingstijden van de ABBA Expo?  

De openingstijden van de ABBA-tentoonstelling zijn gelijk aan de openingstijden van het Memorial Museum waar het zich in bevindt, maar je kunt er ook voor kiezen om alleen de ABBA Expo te bezoeken. De tentoonstelling is dagelijks te zien vanaf 10:00u tot 17:30u, vanaf april tot 18:30u.

Let op: de ABBA Expo is tijdelijk, maar het Memorial 1815 museum op Domaine de la Bataille Waterloo is er altijd, evenals het Panorama van Waterloo. Een wandeling over het slagveld kan zonder ticket en de Leeuwenheuvel is ook sowieso te beklimmen. 

leeuwenheuvel beklimmen

Domaine de la Bataille Waterloo 1815 

Bezoek bij Waterloo zeker niet alleen de ABBA-tentoonstelling, maar ook het hele Memorial-museum in hetzelfde gebouw en de bezienswaardigheden eromheen. Alles over de Slag bij Waterloo, Napoleon en nog veel meer komt in het interactieve museum aan bod. In het museum is ook een indrukwekkende 3D-film over die bewuste 18 juni 1815 te zien. En mis ook het grote Panorama van de Slag bij Waterloo in het aparte gebouw niet.  

Ook de hoeve van Hougoumont is te bezoeken; vanaf maart in de weekenden en vanaf april volledig. Deze eveneens historische locatie ligt op loopafstand (na een wandeling over het slagveld) en is ook ingericht als museum met diverse installaties. In de zomer rijdt er een treintje naartoe.  

Beklim in elk geval de Butte du Lion, de Leeuwenheuvel. Wellicht zag je ‘m al in m’n stories op Instagram, in de Wallonia highlight, maar je ziet ‘m ook op m’n foto’s hieronder. De foto waar ik zelf op sta (hieronder) is gemaakt door Eliane Roest van het blog Benerwegvan.nl. Zoals je ziet was het lekker winderig.

Beklim de 226 treden naar de top!

Lunchen in Waterloo  

De ABBA-tentoonstelling bezoeken kost je op zich geen uren, maar wil je naast de ABBA Expo ook het Memorial-museum en alle andere bezienswaardigheden op de Waterloo-herdenkingsplek bezoeken, dan ben je wel even zoet, dus dan is het goed te weten dat je ook lekker kunt lunchen op het domein.

le bivouac waterloo menu

Le Bivouac 

Restaurant Le Bivouac ligt aan de voet van de Leeuwenheuvel. In de zomer kun je hier lekker op het terras zitten, maar voor ons was -op een regenachtige dag in februari- de warmte van het haardvuur aanlokkelijker. Le Bivouac biedt seizoensgerichte gerechten en voor elk wat wils. 

Het grappige is dat er zelfs Zweedse gehaktballetjes op de kaart staan. Als je in de sfeer van ABBA wil blijven is het natuurlijk leuk om daarvoor te kiezen, maar andere vlees- en visgerechten, evenals vegetarische opties zijn er ook.

Events worden er ook georganiseerd. Voor ultieme songfestivalfans is het leuk te weten dat ze op 11 mei een Soirée Eurovision hebben.

Kinderen kunnen ook gewoon mee lunchen bij Le Bivouac: er is een kindermenu met drie keuzes en er staat een boekenkist met Franse strip- en prentenboeken over Waterloo en Napoleon.  

songtekst waterloo abba

Napoleon

Pas nu ik het slagveld in Waterloo zelf gezien heb vallen de historische verwijzingen in de songtekst me op. Een zin als ‘At Waterloo, Napoleon did surrender’ dringt nu pas echt tot me door en met dit bezoek aan Waterloo komt de grote hit dus eigenlijk pas echt tot leven. De dubbele betekenis ook: ‘I was defeated, you won the war.’ 

‘The history book on the shelf, is always repeating itself…’  

abba-expo-waterloo-belgie

Waar ligt Domaine de la Bataille de Waterloo?  

Domaine de la Bataille de Waterloo met het museum, de Leeuwenheuvel en de ABBA Expo ligt een klein stukje buiten Waterloo, in Braine-L’Alleud, oftewel Eigenbrakel op z’n Nederlands. Het adres is:  

  • Route du Lion, 1815  
  • 1420 Braine-L’Alleud (Eigenbrakel) 
  • België  

Hoe kom je in Waterloo?  

Aangezien het domein (museum, expo, etc) op slechts 20 minuutjes van Brussel ligt kun je er –ook vanuit Nederland- prima met je eigen auto naartoe. Parkeren is gratis.  

Met het openbaar vervoer kan ook, mits je het niet erg vindt om nog een klein stukje te lopen. Je kunt met de trein naar Brussel. Wij namen de Eurostar, zoals de Thalys tegenwoordig heet. 

Vanaf Brussel kun je met de Belgische Spoorwegen (SNCB) verder reizen. Pak de trein van Brussel richting Charleroi en stap uit op station Braine-l’Alleud (Eigenbrakel). Vanaf Braine-l’Alleud kun je de bus pakken. Ook kun je vanuit Brussel of vanuit Waterloo met de bus. Informatie staat op de website van Domaine de la Bataille of zoek het zelf even online op als je ergens anders vandaan komt.   

Overnachten in Waterloo 

Vind je Waterloo toch te ver weg voor een dagje? Blijf dan lekker slapen in Waterloo. Via Booking.com vind je natuurlijk verschillende hotels in Waterloo, maar ik heb een tip voor je!  

Van der Valk hotel Waterloo 

Een handige èn fijne plek om te overnachten als je de ABBA tentoonstelling en de omgeving van Waterloo wil ontdekken is het Van der Valk hotel Waterloo. Wat dit hotel extra aantrekkelijk maakt is La Sucrerie, het mooie restaurant-gedeelte onder de bogen. En die naam is niet voor niets, want dit hotel was ooit het terrein van een oude suikerfabriek. In een zeer sfeervolle setting geniet je van het ontbijt, maar het diner was ook erg goed! Van der Valk hotel Waterloo kun je rechtstreeks via de website boeken, maar ook via Booking.com of Voordeeluitjes.  

TIP: Boek bij Voordeeluitjes een 3-daags ABBA-arrangement en je slaapt niet alleen in dit hotel maar mag ook nog gratis naar alle bezienswaardigheden op Domaine de la Bataille en naar de ABBA Expo! 

ABBA-arrangement in Waterloo 

Voordeeluitjes heeft zelfs een speciaal ABBA-arrangement! Je slaapt dan niet alleen 2 nachten in Waterloo en geniet van een overheerlijk en uitgebreid ontbijtbuffet in het sfeervolle restaurantgedeelte van het hotel, maar mag ook nog gratis naar de ABBA Expo en het Memorial museum 1815!  

Chateau du Lac 

Het mooie Martin’s hotel Chateau du Lac is ook een aanrader! Het ligt prachtig aan het meer van Genval. Dit 5-sterrenhotel kun je indien gewenst ook via Voordeeluitjes boeken. Je ziet er meer foto’s van in m’n Wallonia-stories op Instagram. Ook de wellness was hier heerlijk! Onderstaande foto van Chateau du Lac maakte ik vanaf de overkant van het meer.

hotel-chateau-du-lac

Waterloo combineren met Brussel 

Aangezien Waterloo zo dichtbij Brussel ligt is het ook een leuk idee om een stedentrip Brussel met Waterloo te combineren. Je reist gemakkelijk met de trein naar Brussel. Boek je de Eurostar dan heb je gereserveerde plaatsen, dat is wel zo fijn! Hier vind je hotels in Brussel. Onderstaande foto van het Atomium in Brussel maakte ik tijdens een eerder bezoek aan Brussel. Meer foto’s zie je in dit blog vol leuke citytrips.

brussel-denise-miltenburg

Waterloo combineren met Charleroi  

Wat ook nog kan en waar je wellicht niet zo snel aan denkt: kom eens proeven van Waals-Brabant als je binnenkort een vlucht vanaf luchthaven Charleroi hebt. Luchthaven Brussel-Zuid (niet Brussels Airport maar South Charleroi Airport) ligt in de provincie Henegouwen, maar een vakantie vanaf Charleroi is prima te combineren met een dagje Waals-Brabant. Bovendien is het –als je niet vanaf Nederland vliegt- altijd fijn om een nachtje eerder in de buurt te zijn, in Waterloo bijvoorbeeld. Vanuit Nederland rijd je er praktisch langs!  

Hotels in Waals-Brabant en de rest van Wallonië 

Waals-Brabant heeft echter genoeg te bieden voor een korte vakantie op zich of een origineel weekend weg in Wallonië. Ook de Belgische Ardennen zijn relatief dichtbij.   

Meer hotels in Waals-Brabant, accommodatie in de Ardennen of allerlei soorten verblijf in de rest van Wallonië vind je via Booking.com.   

Visit Wallonia Pass

Wil je lekker veel ontdekken in Wallonië kijk dan zeker eens naar de gratis VISIT Wallonia Pass, een digitale kortingspas waarmee je korting krijgt op meer dan 200 bezienswaardigheden. Meer informatie over de Wallonia-pas vind je hier: VISITWallonia Pass. Een mooie tip dus!   

Meer tips voor ABBA-fans

Wil je goed voorbereid naar de ABBA-Expo, nog nagenieten van de ABBA-Expo of na je bezoek nog meer ABBA-uitjes ondernemen? Dan heb ik hier nog wat extra ABBA-tips voor je, van de muziek tot musea en concerten.  

  • ABBA-elpees, ABBA-cassettebandjes, ABBA-cd’s, ABBA-boeken, ABBA-posters en ABBA-pants, je vindt het allemaal op BOL.  
  • ABBA Voyage, het meest recente album
  • ABBA-museum in Stockholm  
  • ABBA Voyage concerten in Londen (ABBA-expressbus en ticket voor het concert).   
  • ABBA LIVE: 15 december 2024 is Happy New Year in concert, a tribute to ABBA, in de Ziggo Dome. Niet ABBA zelf, maar A*Fever (& Friends) brengen die dag een spectaculaire ode aan ’s werelds grootste popgroep. Alle ABBA-hits zullen ten gehore gebracht worden.  
  • Mammamia de musical (met hits van ABBA)  
  • Brighton: de Engelse badplaats waar ABBA in 1974 het songfestival won. Ik bezocht Brighton zelf in 1996, met mijn toenmalige half Engelse vriend, in combinatie met een citytrip Londen. We bezochten het centrum en de Pier van Brighton, maar wandelden ook langs de Royal Pavilion en de Brighton Dome waar ABBA zegevierde. Met een ticket voor Brighton Museum & Art Gallery kun je daar ‘ABBA: One week in Brighton’ bezoeken.

Maar… eerst naar Wallonië!  

Weekend Wallonië  

Zoek je een origineel weekend weg, met je partner of met wie dan ook? Een weekend vol kunst, cultuur, architectuur en historie, maar ook een ‘trip down memory lane’ met ABBA? Met heerlijke Belgische bieren en culinaire geneugten? Zet koers naar Waals-Brabant! 

Van ABBA tot Abdij, er is genoeg te zien in Waals-Brabant! 

Follow my footprints in Wallonie

Ik bezocht de ABBA Expo, Domaine de la Bataille Waterloo 1815 en enkele andere mooie bezienswaardigheden in Waals-Brabant op uitnodiging van Visit Wallonia.

Alle foto’s in dit blog maakte ik tijdens de perstrip (of ik sta erop), alleen de foto van Brussel maakte ik eerder. Meer blogs over Wallonië zullen nog volgen. Kun je niet wachten bekijk dan het eerste deel van m’n stories in de highlight Wallonia op Instagram (wordt vervolgd) of kijk voor meer leuke tips en informatie over Wallonië alvast op VISITWallonia.be. 

A321neo-transavia

Vliegen met de gloednieuwe Airbus A321neo van Transavia, hoe was dat?  

Zomaar onverwacht zat ik vrijdag in de PH-YHZ, het gloednieuwe toestel van Transavia: de Airbus A321neo. Niet zomaar een airbus, maar een nieuw soort vliegtuig met niet alleen een mooie ‘look’ en meer comfort, maar ook minder CO2-uitstoot en vooral minder geluidsoverlast. En daar komen er meer van. Deze verduurzaming van de vloot moet zorgen voor een schonere, zuinigere en stillere luchtvaart.  

Ervaring Airbus A321neo 

Hoewel ik bij thuiskomst van onze trip eigenlijk eerst even rustig wilde ‘landen’, besloot ik, gezien de nieuwswaarde èn de populariteit van mijn tweet over de A321neo (meer dan 100 likes toen ik eenmaal geland was) er toch maar meteen een blog over te schrijven. Ik behoor immers bij de eerste paar honderd passagiers die een vlucht met het nieuwe Transavia-toestel ervaren hebben, dus mensen zijn nieuwsgierig.

Wat is er bijzonder aan dit nieuwe type vliegtuig, hoe was de vlucht en op welke Transavia bestemmingen gaat de Airbus 321neo in 2024 nog meer vliegen? Je leest het hier! 

ervaring nieuwe airbus transavia

Airbus A321neo  

Eerst even iets over het toestel. De Airbus A321neo behoort tot de Airbus A320neo-familie, een nieuwe generatie vliegtuigen. ‘NEO’ staat voor ‘New Engine Option’, en verwijst dus naar de nieuwe motoren. Door het gebruik van modernere motoren en aanpassingen aan de vleugels verbruiken de toestellen minder kerosine dan hun voorgangers en zijn de vliegtuigen aanzienlijk zuiniger. Dat is alvast mooi! 

Er zijn drie varianten van deze Airbus: de A319neo, de A320neo en de A321neo. De A321neo –waar wij mee vlogen- is de modernere versie van de A321 is en veruit de grootste (en langste!) van de drie ‘neos’. Transavia gaat de komende tijd met de A320neo en de A321neo in zee. Nou ja, niet in zee hoop ik, maar de lucht in! Ook bij KLM zullen later dit jaar de eerste A321neo’s gaan vliegen.

Eerste vlucht A321neo  

Vroeg in de ochtend, op vrijdag 5 januari 2024, steeg deze groenere ‘airbus van de toekomst’ op voor de allereerste commerciële vlucht voor Transavia –met vluchtnummer HV5423- vanaf Schiphol richting Pisa, waarna het toestel ook weer terugvloog. Een historisch moment!  

transavia pisa airport

Onze ervaring met de A321neo 

Samen met vele andere nietsvermoedende passagiers die net als ik de HV5424 van Pisa naar Amsterdam geboekt hadden, ging ik dus zomaar zelf ook de lucht in met deze splinternieuwe airbus.  

Onverwacht vloog ik met de splinternieuwe airbus! 

Hoe ziet het toestel er van binnen uit? Heb je genoeg (been)ruimte en wat is er allemaal nieuw? In dit blog zie je foto’s van de binnenkant van de Airbus A321neo èn van het uitzicht, en lees je wat dit toestel beter maakt dan de Boeings, zowel qua comfort voor de passagier als qua belasting voor milieu en omwonenden.  

Vlucht vanaf Pisa 

Tijdens het boarden op de luchthaven van Pisa was ik me nog nergens van bewust, maar toen ik samen met mijn 16-jarige dochter -met wie ik last minute enkele dagen in Toscane en Ligurië had doorgebracht, waaronder Oud en Nieuw in Pisa en deze mooie dag in Cinque Terre– richting toestel wilde wandelen, wachtte ons een leuke verrassing: er werden zakjes chocolaatjes uitgedeeld in de vorm van beschuit met muisjes.  

Verrassing, beschuit met muisjes! 

binnenkant-a321neo-transavia

‘We zijn in de wolken!’ stond er op het kaartje dat erbij zat. Treffend. Met daarbij de datum 19 december 2023, de dag waarop het toestel (zonder betalende passagiers of vakantiegangers) vanuit Hamburg voor het eerst op Schiphol landde.  

Aangezien het een vroegertje was geweest (al voor 07:00u wandelden we vanuit onze eenvoudige accommodatie in Pisa naar het station, waar we de shuttletrein naar de luchthaven hadden genomen), was dit een leuk welkom.  

Primeur  

Eenmaal in het toestel, nog voor het opstijgen, zocht ik de Airbus A321neo even op Google op en ontdekte pas toen dat we een primeur hadden! Wie op de heenreis zat helemaal natuurlijk, maar terug ook. Ik postte het op X.  

Diverse luchtvaart- en travel media, zoals Luchtvaartnieuws, Piloot & Vliegtuig en TravelPro hadden al geschreven dat de eerste commerciële vlucht met de Airbus A321neo van Transavia op 5 januari 2024 de lucht in ging en dat maakte ik zomaar mee!

Na deze vlucht naar Pisa zou het toestel nog dezelfde dag naar Ljubljana (Slovenië) en Bari (Puglia) op en neer vliegen. Zaterdag 6 januari waren Barcelona en Nice aan de beurt en vandaag, 7 januari, Ibiza. Nog meer mensen hebben dus gisteren en eergisteren hun eerste ervaring met de nieuwe airbus van Transavia gehad. 

Waar vliegt de nieuwe airbus de komende tijd naartoe?  

Inmiddels weet ik dat het toestel de komende periode ook de bestemmingen Faro, Malaga, Alicante, Valencia, Mallorca en Porto aan doet. Wil je het dus ook als een van de eersten meemaken, boek dan snel een vlucht naar één van deze Transavia bestemmingen en wie weet vlieg jij straks inderdaad ook met de Airbus A321neo!  

Vliegen met de Airbus A321neo 

Komende zomer 2024 komen er nog meer neo’s in de vloot van Transavia, want het aantal duurzame(re) toestellen wordt nog uitgebreid, dus de kans dat jij er een keer in zit wordt steeds ietsje groter. Boek je dus een vlucht bij Transavia (of bijvoorbeeld via TIX.nl) dan kun je het met een beetje geluk meemaken. Wij gingen je voor.  

Hoe was het om met de Airbus A321neo te vliegen? 

Ervaring Airbus A321neo 

Even na half 10 vertrokken we vanaf de luchthaven van Pisa. Om 9:45u ging het toestel echt de lucht in en enkele tellen later vloog de Airbus A321neo over de rivier de Arno, met de stad Pisa prachtig in beeld. Wat een plaatje! 

transavia 1st a321neo

De eerste vlucht van Transavia’s A321neo terug uit Pisa!

toren van pisa vanuit de lucht

Waarom Pisa?

We hadden in Pisa Oud & Nieuw gevierd en lekker rondgewandeld, maar het verder vooral als uitvalsbasis gekozen voor andere plaatsen in de buurt, waaronder Lucca, Siena, Florence, Cinque Terre en Sestri Levante.  

Ondanks dat onderstaande smartphonefoto door de afstand niet scherp is, zie je duidelijk het groene Campo dei Miracoli en de scheve toren van Pisa. Vanaf onze stoelen A en B, links in het toestel dus, op rij 25, net achter de vleugel, hadden we gelukkig nog genoeg zicht.  

Hangend over mijn dochter heen spotte ik de Toren van Pisa. Gaaf! 

Aantal stoelen en passagiers per vlucht 

Wat je als passagier in het nieuwe toestel vooral opvalt is dat hij moderner oogt en groter is. En dat is niet zo gek, er is namelijk ruimte voor 232 passagiers, terwijl dat er in de gebruikelijke toestellen 189 zijn. Vooralsnog blijven ze echter slechts 189 stoelen verkopen, voor het geval er in de beginfase van het nieuwe toestel onverwacht toch een keer een Boeing moet worden ingezet. Transavia wil natuurlijk geen passagiers laten staan.  

Specificaties Airbus A321neo  

Hoe lang, breed en hoog is de Airbus A321neo? Hier zie je alle specificaties van de A321neo:  

  • Lengte: 44,5 meter 
  • Hoogte: 11,76 meter 
  • Spanwijdte: 35,8 meter 
  • Breedte cabine: 3,7 meter 
  • Hoogte cabine: 2,2 meter 

Lengte Airbus A321neo 

De Airbus A321neo is maarliefst 44,5 meter lang en dus veel langer dan de Boeings. Dit valt direct op bij het instappen. Door de verlengde romp kunnen er veel meer mensen mee per vlucht, zonder dat dit ten koste gaat van de ruimte per passagier. Integendeel eigenlijk. Het voelde ruimer en dat komt met name door het dunnere design van de stoelen. 

Meer passagiersplaatsen per vlucht! 

Ter vergelijking: de Boeing 737 is 35 meter lang, een behoorlijk verschil dus! Ook de spanwijdte (de afstand tussen de uiteinden van de vleugels) is groter: bijna 36 meter t.o.v. 29 meter. Jou als passagier gaat het je wellicht vooral om ruimte, comfort en service. Hoe zit het daarmee?  

nieuwe airbus transavia

Binnenkant Airbus 321neo 

De binnenkant van het toestel heeft dezelfde 3-3-indeling (A t/m F) met een single aisle (1 gangpad) en oogt qua kleurgebruik ook hetzelfde als voorheen, met de vele groene stoelen, maar de vorm van de stoelen is wel anders. Moderner vooral. Minder dik, wat slanker en strakker qua design, maar nog altijd lekker zittend.  

Breedte cabine 

Het A321neo-toestel is niet alleen langer, maar ook 20 centimeter breder. De stoelen zijn groter en er is meer ruimte tussen de rugleuningen van de stoelen, zijwaarts gezien. Je kijkt daardoor makkelijk tussen de stoelen door die normaalgesproken veel dichter op elkaar zitten. Zo oogt het veel ruimtelijker. 

In het nieuwe toestel is er meer ruimte in de breedte en dus meer comfort. 

De breedte van de cabine in een Boeing 737 is 3,5 meter, de breedte van de cabine van de Airbus321neo 3,7 meter en dat betekent dus meer ruimte.  

Ruimte tussen stoelen 

Je zit echt minder op elkaar en het voelt minder opgepropt. Dat merk je bijvoorbeeld als je al zit en denkt ik wil m’n jas nog even uit doen. Dan stoot je niet meteen je buurman aan als je je arm uit je mouw haalt.

Los van de foto die je bovenaan al zag heb ik helaas geen foto’s van de rijen stoelen, aangezien er al teveel mensen aan boord waren om een foto zonder passagiers erop te kunnen maken, maar hier zie je een filmpje van Airways Magazine van de binnenkant van het toestel.

Beenruimte  

Een belangrijk punt is voor veel mensen de beenruimte. Met name als je wat langer dan gemiddeld bent is het nogal eens lastig om je benen kwijt te kunnen in een vliegtuig. Bij Transavia is de beenruimte standaard tussen de 74 en de 76 cm. Officiële afmetingen van de A321neo heb ik op de website nog niet kunnen vinden, maar ik las ergens pitch 29 (74cm) en qua beenruimte voelde het inderdaad precies zoals het was.

Ik ben slank, maar wel 1.77 (met lange benen) en zit met m’n knieën dus best wel eens krap in een vliegtuig, maar bij Transavia valt het me eigenlijk altijd wel mee. Voor bestemmingen die maximaal 3 uur vliegen zijn vind ik het altijd wel te doen. Ook in de nieuwe airbus zat ik zeker niet te krap, ook niet met een tas onder de stoel voor me.  

Betalen voor een speciale stoel  

Ben je echt heel lang en wil je meer ruimte dan kun je doorgaans voor extra beenruimte betalen of een plek bij de nooduitgang reserveren. Zelf kies ik meestal voor Basic (het voordeligste tarief waarbij je eventueel tegen betaling een stoel bij kunt boeken), heel soms voor Plus, waar een standaard stoel bij inbegrepen zit, en 20 kilo ruimbagage, maar kies je voor Max dan kun je uit alle beschikbare stoelen kiezen. Je mag dan 30 kilo ruimbagage mee, mag je vlucht nog wijzigen en je hebt dan Priority boarding.  

Bagagevakken en ruimte onder je stoel 

Net als altijd werd er bij het boarden gekeken welke handbagage gegarandeerd mee de cabine in mag. Het zijn doorgaans 70 stuks en dat wordt dan gelabeld. Ik reis meestal zonder ruimbagage en zelfs zonder trolley en alleen met een tas onder mijn stoel, zoals je kon lezen in dit interview in de Telegraaf over mijn reizen met alleen handbagage, maar deze keer had ik samen met mijn dochter een handbagagetrolley mee.  

handbagage transavia trolley

Handbagage opbergen 

De trolley paste prima in de bagagevakken boven ons. Alleen bagage met een label mocht in de ‘overhead compartments’. Kleinere tassen en rugzakken moeten zoveel mogelijk onder de stoel voor je. Prima, dat doen wij altijd. Wat me opviel was dat er geen irritante stang meer in de weg zat als je op de middelste stoel of stoel aan het gangpad zit en je je tas en voeten kwijt wilt. Fijn! 

Wat is er nog meer anders aan de binnenkant van de Airbus? 

Uitklaptafeltje

Het uitklapbare tafeltje zag er ook iets anders uit. Ietsje groter (wat fijn is als je bijvoorbeeld lekker wat op je laptop wil doen onderweg) en met een net wat steviger en dieper weggewerkt hendeltje om ‘m weer vast te zetten.

Cupholder

Ook zit er (iets hoger) een cupholder in de stoel voor je, dus daar kun je een bekertje koffie of thee (als je dat bestelt) of een ander (fris)drankje in kwijt. Ideaal, want zo’n drankje op het tafeltje stoot je gemakkelijk om.  

Flesjes water passen er niet allemaal in (als ze te breed of juist te smal zijn), maar mijn Dopper lukte wel.  

USB-poort in stoel

‘Handig!’ dacht ik meteen toen ik de USB-poort in de stoel voor me zag, want ik heb me er vaak over verbaasd dat je in veel treinen (met name buitenlandse) gewoon je telefoon op kunt laden, maar op niet al te lange vluchten zelden. Nu dus wel, maar let op: het is geen gewone USB-aansluiting, maar een USB-C-poort. Kleiner dan normale USB-poorten dus. De kabel van m’n (verouderde) iPhone kon er dus niet in. De iPhone 15 (Pro) wel geloof ik. Zorg anders zelf voor een extra kabel of speciale kabel zoals een USB-C naar iPhone kabel of iets wat voor jouw apparaat geschikt is. Ik weet niet of dat werkt, maar wellicht is dat een idee als je graag je telefoon of andere mobiele apparatuur op wil laden tijdens de vlucht.  

telefoon opladen transavia usb

Opbergvakje 

Het opbergvakje/netje waar de kaart met de Safety instructions en het Inflight magazine in zitten is niet meer grijs met groen maar zwart. Je kunt er in elk geval een reisgids of iets anders in kwijt. Doe je er veel in dan gaat het natuurlijk wel ten koste van je beenruimte, want het zit ter hoogte van je knieën en schenen.  

interieur A321neo

Food & drink service  

Uiteraard is er nog steeds een food & drink service op de vlucht, waarbij je –tegen betaling- uit vanalles kunt kiezen. Koffie, thee, fris, alcoholische dranken, een broodje, tosti, noodle soup of andere versnaperingen, zowel hartig als zoet.

Sinds eind december (ook al toen we op de 31e heen vlogen) geldt de nieuwe folder waar januari 2024 op staat. Cash betalen kan niet (al geruime tijd), dus houd daar rekening mee. En de ‘beschuit met muisjes’-chocolaatjes waren een verrassing i.v.m. de eerste vlucht(en) van het toestel.

Na de hapjes en drankjes komen ze zoals altijd langs met de luxe cadeauartikelen, mocht je in het magazine iets gezien hebben wat je wil kopen.  

Toilet 

Naar het toilet tijdens de vlucht kan uiteraard nog steeds. Toiletten vind je zowel voor- als achterin de cabine. Wachten voor de wc moet (zoals altijd) in het gangpad en niet in de pantry.  O, en goed te weten (ik heb het niet gecheckt maar wel gelezen): de nieuwe airbus heeft als het goed is 1 rolstoelvriendelijk toilet.

Geluid  

Hoewel het toestel veel stiller is voor zowel omwonenden als passagiers was er na de landing een langdurige piep te horen. Hopelijk was dat een beginnerskwaaltje. De meeste mensen leken zich er niet aan te storen, maar ik vond het een vervelend geluid. Dit zal hopelijk nog wel verholpen worden. Tijdens de vlucht zelf was het toestel inderdaad erg stil.  

De vlucht met de A321neo

De vlucht van Pisa naar huis is maar kort en vloog dus letterlijk voorbij. We hebben het vliegen met de A321neo als zeer fijn ervaren. De nieuwe look van de stoelen in de cabine beviel ons zeker. Ook leek het toestel inderdaad een stuk stiller. Al met al was het leuk dat we dit zomaar meemaakten. Ik had er van te voren niets over meegekregen, maar het was toch wel bijzonder dat we net op die eerste retourvlucht van de A321neo zaten.  

Tsja, en dan land je weer in het grijze, natte en koude Nederland.

aankomst a321neo schiphol

Wat maakt deze Airbus A321neo zo bijzonder?  

Pas toen we vanaf Schiphol met de trein en tram terug naar huis waren gereisd, zag ik dat ik het persbericht van Transavia erover gemist had. In het persbericht dat ik in december van ze kreeg staat:

‘De komst van de nieuwe Airbus draagt bij aan de doelstellingen uit het ‘Akkoord Duurzame Luchtvaart’ en levert minder geluid voor omwonenden van de luchthavens.’  

Minder geluidsoverlast voor omwonenden 

Marcel de Nooijer, de CEO van Transavia, zegt: ‘De Airbus A320-familie, inclusief de gekozen motor, verkleint de zogeheten ‘noise footprint’ tot 50 procent.’ Een aanzienlijk verschil in geluidsbelasting dus, bij zowel take-off als de nadering van Schiphol, voor de landing.  

Nieuw toestel, minder CO2-uitstoot 

Hot item als het om zuiniger of vervuilend reizen gaat is natuurlijk de CO2-uitstoot. Milieuvriendelijk vliegen bestaat natuurlijk niet, maar de Airbus A321neo zorgt wel voor ruim 15 procent reductie van de CO2-uitstoot ten opzichte van de vorige generatie vliegtuigen en dat is op vlieggebied toch weer een stapje in de goede richting.  

Boeings vervangen door zuiniger toestellen 

Een vernieuwend toestel dus dat de toekomst van het vliegen moet zijn willen we het blijven doen, maar dan wel bewuster dan voorheen. Ook Transavia voelt die verantwoordelijkheid en dus is het de bedoeling dat de komende 7 jaar alle Boeing 737’s vervangen worden door modernere en zuiniger Airbus-toestellen.

Welke airlines vliegen met de A321neo?

Zoals ik al zei zal ook KLM vanaf zomer of herfst 2024 met de A321neo’s gaan vliegen. De A321neo’s van KLM komen in de zomer van 2024 en de eerste vluchten ermee vertrekken waarschijnlijk de maanden erna. Lufthansa heeft de 321neo ook al in gebruik, net als ITA Airways, American Airlines, Delta Airlines, Turkish Airlines, Pegasus, China Southern, Xiamen Airlines, Korean Air en Wizz Air. Hopelijk volgen er snel meer.  

KLM en Air France Airbus A320 en A321neo 

Eind 2021 plaatste Air France-KLM een order voor 100 vliegtuigen uit de Airbus A320neo-familie – met de optie om daarna nog eens 60 vliegtuigen aan te schaffen. Deze bestelling is bedoeld om de vloot van Transavia Nederland, Transavia Frankrijk en KLM te vernieuwen en uit te breiden. De order omvat zowel Airbus A320neo als Airbus A321neo vliegtuigen. 

Transavia vloot vernieuwen  

De komende jaren zal Transavia de vloot in elk geval steeds verder vernieuwen. Daarmee werkt Transavia toe naar een schonere, stillere en zuinigere luchtvaart. Zowel passagiers als partners waar Transavia mee werkt vinden dat belangrijk en dus wordt er miljarden in nieuwe vliegtuigen geïnvesteerd. Daarnaast wordt er geïnvesteerd in startups op het gebied van elektrisch vliegen en zijn er plannen voor een zero emission hangaar voor het vliegtuigonderhoud. Ook is Transavia in 2022 gestart met het bijtanken van de duurzame vliegtuigbrandstof SAF. 

Duurzaamheid  

Natuurlijk blijft het beter om niet te vliegen en nee, dergelijke toestellen lossen zeker niet alles op, maar voor de luchtvaart is het een mooie stap in de goede richting. Vlieg je graag of kun je soms niet anders dan het vliegtuig pakken dan kun je in de toekomst hopelijk met iets minder vliegschaamte de lucht in.  

Wat kun je doen om CO2-uitstoot te verminderen? 

Wil je je CO2-uitstoot verminderen dan moet je natuurlijk niet vliegen, maar wil of moet je wel vliegen en wil je de belasting voor het milieu zoveel mogelijk beperken, neem dan zo min mogelijk mee! Hoe minder kilo bagage er in je koffer, tas of trolley zit hoe minder brandstof er nodig is en hoe minder de uitstoot dus ook is.  

Je denkt er misschien niet bij na, maar neemt iedereen minder kilo’s mee dan is er ook minder brandstof nodig! 

Kijk hier wat je naast vliegen met de groenere airbus verder nog kunt doen op het gebied van duurzaamheid en vliegen

Op welke bestemmingen vliegt de Airbus321neo van Transavia? 

Volgens Inside Flyer (die zijn informatie van de website Aeroroutes haalde) wordt de nieuwe Airbus de komende tijd (vanaf januari en februari 2024) op diverse bestemmingen ingezet. Ik heb er een lijstje op vertrekdatum van gemaakt.  

De Airbus321neo wordt waarschijnlijk op de volgende vluchten van Transavia ingezet:  

bestemmingen transavia kaart

Flightradar 

Kijk je op Flightradar en toets je daar PH-YHZ in dan kun je zien naar welke bestemmingen er de komende dagen met het gloednieuwe toestel gevlogen wordt. Ik keek gisteren even via de app. Hier zie je enkele screenshots.  

Heb je familie of vrienden die binnenkort gaan vliegen dan is het sowieso altijd leuk om de vlucht via Flightradar te volgen mocht je dat nog nooit gedaan hebben. 

Transavia-vluchten met de Airbus321neo 

Let op: De garantie dat je met de gloednieuwe Airbus321neo vliegt heb je niet, er kan altijd iets wijzigen en op sommige bestemmingen wordt het toestel niet standaard ingezet, maar wie weet!

Een vlucht boeken kan rechtstreeks bij Transavia, maar bijvoorbeeld ook via de Nederlandstalige ticketwebsite TIX.nl.  

Transavia-vlucht via TUI, Sunweb en andere reisorganisaties 

Transavia voert zowel lijndiensten als charters uit, en zowel los als in een pakket. Niet alleen als je een losse vlucht boekt, ook als je een vliegvakantie of citytrip als pakketreis boekt via TUI, Sunweb of andere reisorganisaties kan het zijn dat je met Transavia vliegt.

Tips voor vakantiebestemmingen  

Los van bovengenoemde bestemmingen biedt Transavia nog veel meer vluchten naar nog veel meer leuke steden en zonnige eilanden aan. Zoek je een bestemming waarvoor je niet zo lang hoeft te vliegen? Lees dan mijn blog over vakantiebestemmingen op maximaal 3 uur vliegen. Vlieg je het liefst naar een mooi eiland? Lees dan mijn blog over de mooiste eilanden van Europa.  

Transavia 

Transavia bestaat sinds 1965 en vliegt sinds 1966. De airline vliegt naar meer dan 100 bestemmingen in Europa, het Midden-Oosten en Noord-Afrika. Met zo’n 90 vliegtuigen (voornamelijk Boeing 737’s) vervoert Transavia passagiers vanaf Amsterdam, Rotterdam, Eindhoven en Brussel Airport. Het grootste aantal bestemmingen van Transavia ligt in Zuid-Europa, mijn favoriete regio.   

Ervaring met Transavia

Ik reis regelmatig met Transavia naar de Méditerranée of nog ietsje verder. Er is geen airline waar ik vaker mee gevlogen heb dan met Transavia en ik heb dan ook al tientallen Transavia bestemmingen zelf bezocht, van vele leuke steden en Griekse eilanden tot prachtig Puglia. Laat je inspireren door mijn vele blog(s): van een roadtrip Gran Canaria tot sprookjesachtig Santorini.

ervaring airbus A321neo

Vliegen blijft zo prachtig!

pisa-transavia-nieuw-toestel

Dit blog bevat linkjes naar blogs over bestemmingen waar ik al eerder over schreef, alsmede affiliatelinks naar BOL en Transavia. Boek jij via zo’n link een ticket bij Transavia dan ontvang ik 2,50 commissie per boeking, maar voor jou blijft de prijs hetzelfde. Een Transavia-vlucht boeken kan overigens ook via TIX.nl als je dat fijn vindt. Ik zie daar regelmatig bestemmingen voor heel aantrekkelijke prijzen!

Dat ik in het toestel zat was trouwens toeval en Transavia weet niet dat ik deze review schrijf. Ik ben er dus niet voor gevraagd en geef mijn eerlijke mening.

Alle foto’s in dit blog heb ik zelf gemaakt en mogen niet zomaar elders gebruikt worden.

melenos-art-boutique-hotel-lindos

Sprookjesachtig overnachten bij Melenos Art Boutique hotel in Lindos

Tientallen internationale travel magazines en top glossy’s bejubelden boetiekhotel Melenos in Lindos al. Herhaaldelijk werd dit bijzondere adresje op het Griekse eiland Rhodos geroemd als ‘beste hotelervaring op Rhodos’. Na mijn bezoek wordt het nu ook door mij getipt: Melenos Art Boutique hotel.

Melenos Art Boutique hotel. Een fabelachtig plekje!  

boutique-hotel-melenos-lindos

Idyllisch plekje 

Tijdens mijn recente reis naar Rhodos nam ik een kijkje bij dit unieke hotel in idyllisch Lindos en was meteen verkocht. Het witte stadje Lindos zelf is al betoverend, zeker als de meeste dagjestoeristen weg zijn en de zon begint te zakken, maar Melenos maakt het pas echt onvergetelijk.  

Je kunt voor een droomhotel als Lindos BLU (adembenemend mooi!) of het Aquagrand Exclusive Deluxe Resort kiezen, maar het authentiekere Melenos Art Boutique hotel is ook wel heel bijzonder!  

hotel-in-lindos
overnachten in lindos hotel

Melenos Art Boutique hotel  

Gebouwd tegen de heuvel, op steenworp afstand van de Akropolis met de imposante muren en de 10e eeuwse tempel van Athena erop, uitkijkend over de blauwe zee, vind je –verstopt tussen de witte straatjes- een hidden gem: Melenos Art Boutique hotel.  

Als je Melenos binnenwandelt valt je mond open. Wat een beeldige plek! 

melenos-art-boutique-hotel-blog

Uniek hotel in Lindos 

Melenos is niet zomaar een hotel: de kalkstenen muren, de typisch Rhodiaanse mozaïekvloeren van kiezelstenen, de vele potten met planten en bloemen, het authentieke interieur, de aankleding in Ottomaanse stijl, de gedecoreerde kussens, de mooie stoffen uit Oezbekistan, de lantarens uit Marokko en Turkije, het bewerkte hout van de bedden, de met zorg ingerichte kamers met handbeschilderde plafonds en de fantastische terrassen en patio’s…   

hotel-melenos-lindos

De details, de view, de sfeer. Dit is het.  

melenos-boutique-hotel
boetiekhotel-melenos

Veranda en terras met zeezicht 

De verrukkelijke veranda ook en de leuke ‘tuin’ niet te vergeten: het terras met de lampionnetjes onder een pergola vol druivenranken. Hier wil je met een boekje over zee turen, ontbijten op het terras, de zon zien onder gaan of gewoon samen genieten…  

Hier laat je de toeristenstroom die dagelijks door de smalle straatjes van het stadje loopt achter je en geniet je in alle rust. Hier wil je overnachten. Hier wil je zijn.  

‘To let it all slip away’ zeggen ze zelf. 

mooi plekje rhodos
boetiekhotel-melenos

Melenos 

Chrysanthi Melenos, de Operations & Sales manager, nam ons mee, de trap van kiezelstenen op en leidde ons rond door haar paradijs, of dat van Michalis Melenos eigenlijk, de eigenaar. Samen met artist designer Donald H. Green creëerde hij hier een karakteristieke plek met prachtige oude details waarbij de 17e eeuwse Lindiaanse ‘mansions’ als inspiratiebron dienden, maar waar je ook een mix van Byzantijnse, middeleeuwse, Arabische en Ottomaanse invloeden ziet, precies zoals op het eiland zelf.  

Historie en traditie 

Bij Melenos is alles met zorg verzameld. Handgemaakt keramiek in Iznik-stijl zoals we ook in Koskinou zagen, traditionele landbouwwerktuigen ook en andere zeldzame voorwerpen uit de collectie van de eigenaar, je komt het als decoratie tegen. Je zou het dan ook bijna een museumhotel kunnen noemen, maar dan wel met die intieme boutique sfeer en de luxe die je mag verwachten.  

De liefde voor de Griekse geschiedenis en de invloed van het Ottomaanse verleden van Lindos is hier mooi vermengd met de luxe van nu.   

Zonsondergang bij Melenos 

We kwamen ongepland, dus je ziet geen speciaal gedekte tafels of overdreven opsmuk, maar puur zoals het op dat moment was. Wel waren we er precies rond zonsondergang, het mooiste moment van de dag; hoewel ik persoonlijk de ochtend ook altijd een magisch moment vind op reis, het heerlijk wakker worden in den vreemde, verwachtingsvol de mediterrane geuren van een nieuwe dag opsnuiven.  

Suites 

Melenos heeft 12 luxe suites. Omdat niet alle kamers bezet waren (wat bijzonder is op deze unieke locatie), konden we een kijkje in een van de suites nemen. Elke suite is anders, maar allemaal hebben ze een traditioneel ‘Lindian’ bed, een karakteristiek bed uit Lindos, op een houten verhoging, gemaakt van cederhout en met de hand gedecoreerd. Op de bedden liggen de bekende CocoMat-kwaliteitsmatrassen.  

Faciliteiten Melenos  

De kamers hebben uiteraard airco (fijn in de zomer), verwarming (fijn in het voorjaar), internet, tv, een minibar, koffie en theefaciliteiten op de kamer, maar daarnaast nog meer faciliteiten. Je kunt het allemaal hier nalezen.  

Behalve je eigen terras of patio zijn er ook mooie gemeenschappelijke ruimtes. Ik zag me er al helemaal zitten.  

Ik wilde blijven!  

Hier wakker worden. Met een kopje koffie op het terras over zee staren. Wat schrijven of mijmeren. Zucht… Wat een heerlijk idyllisch plekje!  

melenos-art-boutique-hotel-review

Ligging Melenos hotel 

Los van het geweldige uitzicht op de Egeïsche Zee is de ligging van Melenos ook nog eens top. Direct onder de Akropolis, 5 minuutjes wandelen (door de mooie straatjes met witte huizen) naar hartje Lindos en ook slechts 5 minuten lopen naar het strand. Wat wil je nog meer? 

Op onderstaande foto zie je boetiekhotel Melenos precies tussen de kantelen van het kasteel op de Akropolis door liggen. In m’n blog over Lindos zie je hoe het strand van Lindos Bay en Pallas Beach (hier pal onder) eruit ziet. Melenos ligt precies bij het hartje:

hotel-melenos-location

Een hotel met prachtig uitzicht en direct bij de leuke straatjes van Lindos…

Is er een zwembad bij Melenos?  

Melenos heeft helaas geen zwembad, maar dat mis je niet eens. Het lijkt misschien niet zo, maar het strand is echt maar 5 minuutjes lopen! Trippel nog voor het ontbijt lekker de trapjes af naar zee, neem een duik als het strand nog stil is en geniet dubbel! Pallas Beach ligt er direct onder en vanaf het hotel zie je Lindos Bay liggen.  

Op het warmst van de dag geniet je dan lekker op de veranda. Of… ga juist in voor- of najaar, van mei tot eind oktober, dan is het qua weer en temperatuur perfect om op pad te gaan. 

Wil je toch liever een hotel met zwembad of hot tub? In het nieuwe AF Lindia Nature Design Hotel kun je een kamer met jacuzzi boeken. Meer tips lees je onderaan.

hotel-strand-lindos

Romantisch plekje  

Melenos Art Boutique hotel wordt regelmatig geboekt als bijzondere plek voor een huwelijksnacht. Of gewoon als romantische overnachting. Stellen/koppels beoordelen de accommodatie zelfs met een 9,9 op Booking.com!  

Bruidssuite Melenos 

Wij zagen de bruidssuite, maar kijk je op Booking.com dan zie je dat er verschillende soorten kamers worden aangeboden. Klik je nu dan zie je dat er al veel vol zit, maar eind oktober kan nog wel! Het minimum verblijf via Booking is 3 nachten.  

Positieve reviews  

Die gerenommeerde magazines hadden gelijk: Melenos is een paradijsje! Niet alleen mijn bezoek maar ook de reviews bevestigen het, zowel op Booking als op Tripadvisor.  

Melenos is het ‘geheime’ toevluchtsoord voor wie sprookjesachtig wil overnachten in idyllisch Lindos.  

Wil je naar Rhodos en zoek je een kleinschalig adres met een unieke sfeer, een sprookjesachtig verblijf of een mooie romantische plek, dan moet je in boetiekhotel Melenos zijn. Een bijzonder en knus plekje vol historie en traditie, maar wel met het comfort zoals je dat anno 2023 mag verwachten. 

Melenos boetiekhotel boeken 

Ben je de regen in Nederland nu alweer zat en wil je nog in de herfst bij Melenos verblijven? Melenos Art Boutique hotel is de laatste week van oktober nog beschikbaar. Het kost ongeveer 200 euro per kamer per nacht. Niet goedkoop, maar dan zit je wel in een uniek boetiekhotel.  

lindos-oktober

Hotel Melenos in mei 

Wil je in 2024 naar Lindos? Melenos is te boeken vanaf 1 mei 2024, als het seizoen weer begint. Zit Melenos vol als jij wil gaan? Dan is het naastgelegen Lindian Ethos ook een prachtplek. En wat dacht je van het nieuwe AF Lindia Nature Design Hotel wat ik net al noemde? Wauw, dat ziet er ook zó tof uit! Meer tips vind je onderaan.  

Hotel Melenos met kinderen 

Kinderen zijn welkom, dus wil je hier met je kinderen naartoe dan kan dat. Een aantal kamers is daar geschikt voor. Er is een kinderstoel en babybedje, en tegen betaling kan zelfs oppas geregeld worden, maar toch zou ik met jonge kinderen persoonlijk een ander adres uitzoeken wat net wat meer geschikt is, zeker als ze nog klein zijn. Het is aan jou, jij kent je kind en jezelf het beste.  

Zoek je een hotel met echt alles erop en eraan voor kinderen dan kun je beter voor het iets zuidelijker bij Lardos gelegen Lindos Princess Beach hotel kiezen. Lindos Princess Beach is een zeer kindvriendelijk hotel. Of kijk op Booking, vink zwembad of swimmingpool aan en zoek zelf jouw ideale family friendly plekje uit. Maar zoek je juist dat kleinschalige en karakteristieke dan is Melenos echt mooi.  

Hotel Melenos als je slecht ter been bent 

Ben je slecht ter been dan is boetiekhotel Melenos helaas niet jouw ideale verblijf. Het bestaat uit trappen en ligt vrij hoog in het dorp, waardoor je moet klimmen en dalen. Voor mensen die geen beperkingen of gezondheidsklachten hebben is dit prima te doen, maar ben je niet zo mobiel of absoluut niet fit dan zou ik iets anders uitkiezen, net buiten Lindos, zoals het prachtige Aquagrand Exclusive Deluxe resort, wat met vlucht te boeken is via de Vakantiediscounter

Parkeren bij Melenos? 

Verblijf je bij Melenos en kom je met een huurauto (van Sunnycars, ANWB of TUI Cars bijvoorbeeld) dan kun je die gratis parkeren. Aangezien de binnenstad van Lindos autovrij is kan dat niet bij de accommodatie zelf, maar wel op een speciaal parkeerterrein. Heb je veel bagage dan kunnen ze je eventueel helpen met een bagagekarretje. Of kies voor een verblijf net buiten het centrum, zoals hotel Caesars Gardens.

Hoe ver ligt Lindos van de luchthaven van Rhodos?  

Lindos ligt zo’n 50km van de luchthaven van Rhodos vandaan, dus een behoorlijk stukje rijden. Met de auto is het al snel een uur rijden. Met de bus langer.  

Transfer naar Lindos 

Heb je geen auto maar wil je hier wel overnachten dan kun je een transfer naar Lindos bijboeken, een airport shuttle. Een privé-transfer zal er ongeveer een uur over doen, mits het niet te druk is op de weg. 

Je kunt ook met de lokale bus naar Lindos. Ik deed dit vanaf Rhodos Stad, tijdens mijn eerste bezoek aan Lindos. Dat duurde ongeveer 1,5 uur doordat de bus vaak moest stoppen.  

Combinatie met Rhodos Stad 

Boek je alles los dan raad ik je aan eerst een paar nachten Rhodos Stad te doen en daarna naar Lindos te gaan. Rhodos Stad is ook echt prachtig en ook hier kun je op authentieke plekjes in het oude deel van de stad overnachten. Kijk maar eens op Booking wat er zoal aan prachtige plekjes te boeken valt. Lees ok zeker mijn blog over Rhodos Stad. 

Tip: combineer Lindos met Rhodos Stad!  

rhodos-stad-2023

Lindian Ethos 

Zit Melenos vol? Dan is het naastgelegen Lindian Ethos ook een prachtplek.  

Caesars Gardens  

Wil je toch liever iets met zwembad? Ook erg mooi en stijlvol is Caesars Gardens. Boek je dit het liefst met vlucht erbij dan is deze vakantie van Eliza met vlucht, autohuur en verblijf in hotel Caesars Gardens (klik) een dikke tip! 

Lindos BLU 

Wil je een hotel met zwembad en waanzinnig uitzicht en is geld niet zo’n issue? Dan is adult only hotel Lindos BLU misschien wel jouw ultieme droomplek. Ook dit hotel staat zeer goed bekend. Het ligt ietsje buiten Lindos maar heeft een zwembad en waanzinnige views èn dito reviews. Dit hotel is ook te boeken via Prijsvrij en Sunweb.  

Lindos BLU. Wauw, dit wil je! 

AquaGrand Exclusive Deluxe Resort Lindos 

Ook erg mooi en luxe is het Aquagrand Exclusive Deluxe Resort Lindos. Ook dit is een adult only hotel. Wil je het met vlucht erbij boeken dan kan dat aantrekkelijk via de Vakantiediscounter. Klik maar, maar pas op, straks kun je niet meer kiezen! 

Lindos en omgeving 

Lindos ligt hier, halverwege de oostkust, dus mooi ‘centraal’ op het eiland en ook ideaal als je het zuiden van Rhodos wil ontdekken. Veel mensen bezoeken vooral het noordelijk deel van het eiland en de noordoostkust, zoals de plekken die je al in het eerste deel van m’n RHODES-stories op Instagram zag, maar ook wat zuidelijker en in het binnenland zijn er interessante plekken om te bezoeken.

Bezienswaardigheden in het zuidelijk deel van Rhodos

Bezienswaardigheden in Zuid-Rhodos en het binnenland zijn Embonas, het kasteel van Kritinia, het kasteel van Monolithos, het Moni Thari klooster, Kattavia en Prasonisi in het uiterste zuiden. Asklipio ook, hoewel je daar in de omgeving de sporen van de recente bosbranden nog wel ziet.  

baai van lindos

Restaurant tips Lindos en omgeving 

In de directe omgeving van het hotel zijn overal leuke restaurantjes en barretjes te vinden. Vooral restaurants met rooftop terrassen zie je veel in Lindos. Om de hoek zit het knusse Broccolino, maar wandel lekker rond en ontdek zelf de leukste adresjes.

Het nog vrij nieuwe restaurant Akres is één van de aanraders! Zoek je meer dan de typisch Griekse keuken en vind je het leuk als traditioneel local food met fine dining gecombineerd wordt dan moet je hier zijn.  

Zoek je een ware culinaire beleving, ga dan ook zeker een keer eten bij restaurant Hellas in Pefki (Pefkos). Wij mochten het degustation menu uittesten en dat was zó geweldig!  

Rhodos tips

Meer tips voor een bezoek aan Rhodos vind je in m’n RHODES-stories op Instagram. Het lag even stil, omdat een paar duizend foto’s selecteren erg veel tijd kost, maar de komende dagen deel ik daar nog meer tips! 

melenos-hotel-lindos

Review Melenos Art Boutique Hotel  

Tijdens ons bezoek aan Lindos namen we een kijkje in dit hotel, zonder dat het op de planning stond. Omdat ik het een erg mooi plekje vond heb ik besloten er een apart blog over te schrijven. Zomaar zo’n mooie review schrijven kost erg veel tijd zonder dat ik daarvoor betaald word, vandaar dat er enkele affiliate linkjes in staan.

hotel-in-lindos-mooi-uitzicht
boetiekhotel-lindos-rhodos

Heb je dit hotel door dit blog ontdekt, dan is het fijn als je het via één van de Booking.com-linkjes in dit blog boekt, zodat ik een heel klein percentage krijg voor al het werk dat erin zit. De eerste link in dit blog gaat direct naar het hotel. Voor het hotel is dat mooi en voor jou wellicht leuk om even te zien. Ik verdien daar niets aan, dus voor mij is één van de andere linkjes beter.

Ook als je voor één van de andere hotels kiest is het heel fijn als je dat via één van de genoemde linkjes doet. Voor jou maakt dat qua prijs niets uit, maar voor mij is het heel belangrijk, omdat ik anders geen geld verdien. Ik merk nog te vaak dat ik mensen wel inspireer en ze me dat ook enthousiast melden, maar dat ze het vervolgens zomaar via een andere site boeken en dat is zonde van al het werk dat het mij gekost heeft, dus dat wilde ik graag nog een keer benoemen.

Ik bezocht Lindos eind augustus tijdens een persreis naar Rhodos, op uitnodiging van Visit Greece. Alle foto’s in dit blog maakte ik zelf en zijn dus niet door het hotel verstrekt.   

eerste-kerstdag-antwerpen

Antwerpen op Eerste Kerstdag

Is Antwerpen leuk op Eerste Kerstdag? Veel mensen gaan in de periode vóór Kerst of eind december een dagje naar Antwerpen, maar wist je dat Eerste Kerstdag in Antwerpen ook heel gezellig is? Ik bezocht Antwerpen op Eerste Kerstdag (25 december dus, op Kerst zelf) en dat was verrassend leuk. In dit blog lees je wat er op 1e Kerstdag in Antwerpen te doen is en zie je foto’s van het sfeervolle Antwerpen met Kerst.  

eerste kerstdag in antwerpen

Eerste Kerstdag in Antwerpen 

Waar het in Nederland in veel steden een saaie boel is op Eerste Kerstdag, kun je in Antwerpen gewoon de gezelligheid opzoeken. De winkels zijn weliswaar gesloten op 25 december, maar de Kerstmarkt is open op Eerste Kerstdag en overal hangt een superfijne sfeer.  

Heb je geen plannen of verplichtingen met Kerst? Boek last minute een trein of -goedkoper- een bus naar Antwerpen (en eventueel een overnachting in Antwerpen) of lees de tips onderaan en ga! Ik boekte het vorig jaar zelfs op de ochtend zelf nog en we hadden een superleuke middag en avond in Antwerpen.

Ga spontaan een dagje naar Antwerpen met Kerst!  

antwerpen bezoeken met kerst

Kerstsfeer in Antwerpen 

Niet alleen de vele kraampjes maar ook de vele lichtjes zorgen voor sfeer. Of je nou door de lichttunnel op de Suikerrui wandelt of onder de kerstboom bij de kathedraal staat, een koor hoort zingen of elkaar kust onder de mistletoe, in Antwerpen vind je op eerste Kerstdag meer kerstsfeer dan in Nederland!  

Is het druk met Kerst in Antwerpen? 

En, nog een voordeel: in de weekenden in de aanloop naar Kerst is het vaak druk in Antwerpen, en ook tussen Kerst en Oud en Nieuw gaan veel Nederlanders er naartoe, maar juist op 25 december is het er rustiger dan op de dagen voor Kerst en vlak voor Oud en Nieuw. Ondanks de regen was het vorig jaar erg gezellig en druk genoeg! 

Op Tweede Kerstdag naar Antwerpen kan ook, want dan zijn naast de kerstmarkt ook de winkels in Antwerpen nog open, maar juist 1e Kerstdag was extra bijzonder.   

25 december antwerpen

Wat te doen op Eerste Kerstdag in Antwerpen 

Vier je Kerst niet met familie, staat er geen kerstdiner gepland, heb je geen verplichtingen op Eerste Kerstdag en wil je eens iets anders dan een wandeling in het bos of over het strand? Ga op Eerste of Tweede Kerstdag naar Antwerpen. In Antwerpen valt, ook op Eerste Kerstdag, genoeg te beleven! Hieronder vertel ik wat je allemaal kunt doen in Antwerpen op Eerste Kerstdag.  

Kerstmarkt Antwerpen  

Verspreid over verschillende pleinen in het centrum van Antwerpen vind je de vele leuke kraampjes van de kerstmarkt, allemaal in chaletstijl. En ja, ook op Eerste Kerstdag zijn die gewoon open, dus je kunt er gezellig langs slenteren, een glühwein of warme choco bestellen en genieten van de fijne sfeer. 

De kerstmarkt in Antwerpen is gewoon open op 25 december!

Je vindt de kerstmarkt in Antwerpen traditioneel op de Grote Markt, rond de Groenplaats, op het Steenplein en aan weerszijden van de Suikerrui. In verband met werkzaamheden is de kerstmarkt dit jaar niet op het Steenplein, maar hopelijk in 2024 wel weer, want dat vond ik een erg leuke locatie! Kasteel ‘Het Steen’ was zo mooi verlicht! Dit jaar (2023) is er daardoor een extra kerstmarkt op het Operaplein en het Hendrik Conscienceplein. Meer informatie vind je op de website Winter in Antwerpen en bekijk ook zeker mijn blog boordevol foto’s van de kerstmarkt in Antwerpen.  

kerstmarkt antwerpen 25 december

Schaatsbaan in Antwerpen 

Wil je iets actiefs doen op Eerste Kerstdag of ben je met kinderen in Antwerpen? Op de Groenplaats is een schaatsbaan en deze is ook op Eerste Kerstdag gewoon geopend. Leuk dus om hier rondjes te schaatsen of in de aangrenzende winterbar een drankje te drinken. Schaatsen huren kan er uiteraard ook. Houd er wel rekening mee dat je in de rij moet staan. Wij probeerden het vlak voor etenstijd en toen duurde het erg lang. Eerder op de dag stond er volgens mij geen rij.  

Reuzenrad Antwerpen

Ook erg leuk is natuurlijk een ritje in het reuzenrad. Dacht ik eerst nog: ik geloof het wel, in Scheveningen hebben we ook een reuzenrad, we besloten het toch te doen en het was ontzettend mooi met alle lichtjes onder ons. Vorig jaar stond het reuzenrad op het Steenplein, deze winter (2023-2024) op het Astridplein bij het station. Wij vonden het letterlijk en figuurlijk een hoogtepunt van ons dagje Antwerpen met Kerst

reuzenrad antwerpen kerst

Kaartjes voor The View kun je hier kopen: tickets reuzenrad

kerst antwerpen

Musea en activiteiten op Eerste Kerstdag in Antwerpen 

De meeste musea in Antwerpen zijn op Eerste Kerstdag gesloten. Zo is museum Plantin Moretus dicht op 25 december en MAS helaas ook. Maar… chocolademuseum Chocolate Nation is wel open! Mmmmm! 

Wat is er nog meer te doen op Eerste Kerstdag in Antwerpen? 

Ook kun je op zoek gaan naar street art in Antwerpen. Al wandelend ontdekten wij met Kerst al enkele murals, maar in mei waren we terug en zagen we er nog meer. Wie wil kan op Street art cities kijken waar alle murals te vinden zijn. 

Antwerpen met kinderen op 1e Kerstdag 

Ben je met kinderen in Antwerpen en heb je het reuzenrad, de schaatsbaan en het Chocolademuseum al gehad? De Zoo ligt direct naast het station en is met jonge kinderen natuurlijk ook altijd een succes. De dierentuin is 365 dagen per jaar open.  

Regent het in Antwerpen? Dan is met jonge kinderen Plopsa Antwerp, direct bij het station, natuurlijk ook leuk. Ook dat is op Eerste Kerstdag ook gewoon open!  
En het kasteeltje (Het Steen) blijft ook van buiten mooi om te zien!

kerstsfeer antwerpen

Shoppen in Antwerpen   

Veel Nederlanders komen voor het shoppen naar Antwerpen. Zijn de winkels in Antwerpen open op 25 december? Nee, helaas niet. Op 26 december zijn de winkels in Antwerpen wél open. Goed te weten als je wil winkelen in Antwerpen: normaalgesproken is het elke eerste zondag van de maand koopzondag in Antwerpen, maar in december zijn er extra koopzondagen. Je kunt op alle zondagen in december shoppen in Antwerpen! 

Toch shoppen op Eerste Kerstdag? De kerstmarkt is wel gewoon open! 

Restaurants op Eerste Kerstdag in Antwerpen  

De meeste restaurants in Antwerpen zijn op Eerste Kerstdag gewoon open. Sommige restaurants hebben een speciaal kerstmenu en voor de betere moet je zeker reserveren, maar ik vond het fijn te ontdekken dat er ook genoeg restaurants in Antwerpen waren waar je ongepland terecht kon op 25 december. Ik ben namelijk niet zo’n planner en doe altijd het liefst waar we op dat moment zin in hebben. Ik wilde wel gezellig eten, maar een duur kerstmenu was niet de bedoeling.  

In ons geval regende het hard en doken we al wat eerder een restaurant in. Dat werd Da Giovanni, de bekendste pizzeria van Antwerpen, in de Jan Blomstraat bij de Groenplaats, maar echt Vlaams eten of een heel andere keuken kan natuurlijk ook. Sushibar Zaowang en de Vietnamees Thuy Hanoi er vlakbij (zie de foto’s) waren bijvoorbeeld ook gewoon open en hadden rond 19:00u nog plek en dat zijn slechts enkele van de vele voorbeelden. Je hoeft echt niet overal van te voren te reserveren, dus wandel gewoon door het centrum, over de leukste pleinen, de Suikerrui of de Oude Koornmarkt (waar je veel restaurants vindt) en kies er eentje uit. Ben je met een grote groep of familie dan zou ik wel even reserveren als ik jou was. Bij Brasserie Appelmans, op één van onderstaande foto’s, zou ik wel reserveren.

Hoe kom je in Antwerpen? 

Antwerpen ligt maar net over de Belgische grens, dus je bent er snel. Ga bij voorkeur met de trein of bus. Zelf bezocht ik Antwerpen het afgelopen jaar zowel een keer met de bus als met de trein. De bus is het voordeligst! Boeken kan hier:  

Flixbus: boek hier je bus naar Antwerpen. Vanaf verschillende steden in Nederland (o.a. Amsterdam, Den Haag, Rotterdam, Utrecht, Arnhem, Groningen, etc.) zijn er nog plekjes beschikbaar, maar wees wel snel! Boek je een retour op dezelfde dag, zorg dan wel echt dat je weer op tijd bij de bus bent voor de terugweg! 

Slangen Reizen: een dagje Antwerpen met de bus. Update: dit zit inmiddels vol in december. Het duurde even voordat ik het blog online had. Wel kun je dit eens op een ander moment boeken. Plan gewoon alvast een dagje Antwerpen in 2024!

NS International: de trein naar Antwerpen. Dit is -last minute- nog te boeken vanaf ongeveer 50 euro retour zag ik. Vroeger boeken is voordeliger! 

station antwerpen

Parkeren in Antwerpen 

In december en met name in de kerstvakantie is het vaak ontzettend druk in Antwerpen, dus kom bij voorkeur niet met de auto. Wil je dat toch? Kijk dan op SlimNaarAntwerpen.be. De auto parkeren en overstappen kan op een van de 9 park & rides aan de rand van Antwerpen. Parkeren in het centrum van Antwerpen is niet toegestaan voor bezoekers. 

Hotel in Antwerpen 

Aangezien de kerstmarkt nog tot laat in de avond open is en het natuurlijk ook gezellig is bij de winterbars is het uiteraard wel heel aantrekkelijk om lekker in Antwerpen te blijven slapen, zeker als je graag een glühweintje drinkt.

Een hotel in Antwerpen boek je gemakkelijk via Booking.com. Tip: Het Radisson ligt tegenover het station. Het mooie Hilton ligt middenin het centrum, op de Groenplaats.  

Via Voordeeluitjes, TUI, of Trivago een fijn hotel in Antwerpen boeken kan ook. Lukt het onverhoopt niet meer? Ga dan op een ander moment lekker een Weekendje Weg!

Ik bezocht Antwerpen zelf op Eerste Kerstdag, samen met mijn dochter. De foto’s maakte ik dus allemaal op 25 december in Antwerpen. In het blog staan enkele affiliatelinks.  

food-christmas-market-den-haag

25x food op de Christmas market in Den Haag 

De Royal Christmas Fair in Den Haag is er weer! Ben je een foodie of gewoon een lekkerbek en bezoek jij kerstmarkten vooral vanwege het eten, dan wil je vast weten wat je allemaal voor lekkers kunt eten op de Haagse kerstmarkt. En niet alleen jij, ook de vele toeristen en expats zijn natuurlijk benieuwd. Daarom een speciaal blog over ‘food’ op de Christmas market in Den Haag. 

In een apart blog laat ik je nog zien hoe sfeervol de kerstmarkt in Den Haag is, zeker als de avond valt, maar nu eerst speciale aandacht voor de afzonderlijke food stands en foodtrucks op de Royal Christmas Fair. Alle foto’s maakte ik er zelf.  

royal-christmas-market

Christmas Market Den Haag 

Wil je de Christmas market in Den Haag bezoeken dan moet je het volgende weten (voordat je enthousiast wilde plannen begint te maken voor de kerstvakantie):

  • De Royal Christmas Fair is nog t/m zaterdag 23 december 2023 dagelijks van 12:00u tot 21:00u te bezoeken (m.u.v. 18 december), dus ga nog snel!
  • De kerstmarkt is in het centrum van Den Haag, op het Lange Voorhout.  
  • Er zijn 3 ingangen: bij de Denneweg (hotel Des Indes en museum Escher in Het Paleis), de Kneuterdijk (bij de Kloosterkerk) en het Toernooiveld (Koninklijke Schouwburg).
  • De toegang is gratis. Toiletten kosten 1 euro.  
  • Boek eventueel nog last minute een hotel in Den Haag of combineer je bezoek aan de kerstmarkt met één van de vele mooie musea in Den Haag.  

Food op de Christmas market in Den Haag 

Op de Christmas Market in Den Haag vind je typical food uit verschillende landen. Er is lekkers uit Engeland, Frankrijk, Spanje, Duitsland, Italië, Zwitserland en landen verder weg. Van Midden- en Oost-Europa tot Zuid-Amerika.  

Braadworsten, raclette, flammkuchen, crêpes… Het zijn slechts enkele voorbeelden van de vele bekende gerechten uit verschillende landen die je op de Haagse kerstmarkt kunt vinden, maar daarnaast ontdek je ook minder bekende en onbekende specialiteiten, zoals kürtoskalács, kaisersmarrn, empanadas en cannoli.

food-royal-christmas-market-den-haag

Typical Dutch food  

Natuurlijk vind je op een Nederlandse kerstmarkt ook bekende gerechten uit Nederland. Van zoetigheden als stroopwafels, oliebollen en poffertjes tot bitterballen, kroketten en snert. Typical Dutch food is leuk voor de grote expat community, maar ook voor buitenlandse bezoekers en dagjestoeristen uit Duitsland of België.

25 food tips op de Christmas market in Den Haag 

Hieronder laat ik je al het lekkers op de Christmas market in Den Haag zien. Van traditioneel Christmas market food tot typische streetfood-gerechten uit bepaalde landen. Aangezien ik niet alles heb gegeten laat ik je van sommige gerechten alleen m’n foto’s van de stand zien. Ga dus zeker zelf even kijken waar je zin in hebt, want er is genoeg te eten op de kerstmarkt, voor foodies en lekkerbekken, groot en klein. Laat je verrassen!  

1. Kürtoskalács uit Transsylvanië  

Ik begin met iets wat ik zelf nog niet kende: Kürtoskalács! Kurtoskalacs (kürtõs kalács) komen van oorsprong uit Transsylvanië, Roemenië dus, maar worden ook in Hongarije veel gegeten. Daarnaast ook in Slovenië. En in Tsjechië, daar heet het Trdelnik.  

Schoorsteenbrood heet het in het Nederlands, ‘Baumstriezel’ in het Duits en ‘chimney cake’ in het Engels, en als je de vorm van de ‘Kurtoskalacs’ ziet snap je wel waarom.  

De kürtõskalács is een traditionele zoete lekkernij die op ambachtelijke wijze bereid wordt. Een verhaal over de oorsprong van het schoorsteenbrood lees je op Matador Network.  

Ik nam een kijkje in de keuken en zag hoe –gewoon in de stand op de markt- de traditionele kürtõskalács gemaakt werden, op een vuurtje. Het deeg wordt om een groot cilindervormig ding gerold en gaart vervolgens al draaiende boven een houtvuurtje van smeulende kooltjes. Er zit een suikerlaagje op dat dan gaat karamelliseren. Als het brood klaar is kun je kiezen uit een zoete topping naar keuze, zoals kaneel, vanille, walnoten, cacao, kokos of cranberry. Je eet het warm van de barbecue.  

De beste Kurtoskalacs vind je volgens Taste Atlas in Budapest, maar… je kunt ze nu dus ook gewoon in Den Haag proeven en regelmatig ook op andere events in Nederland. Wij wilden liever iets hartigs eten, maar het zag er mooi uit en was leuk om te zien!

2. Zwitserse raclette

Raclette ken je ongetwijfeld uit de Alpen. Ik heb het er ook meermaals gegeten, vroeger al, met mijn moeder en zusje op wintersport in Wallis, maar ook later in skigebied Les Portes du Soleil, in de Franse Alpen, waar je het ook veel ziet.  

De geur is indringend en niet per definitie lekker, maar de smaak juist wel. Ook de manier van bereiden is mooi om te zien, met die halve kazen die verhit worden en waar steeds wat gesmolten kaas wordt afgeschraapt. Vorig jaar stond The Raclette Bar er al met hun foodtruck en dit jaar weer. En die C in ‘Raclette’? Die staat natuurlijk expres gekanteld. 

Heb je geen zin in gedoe met een raclette grill thuis of gewoon spontaan zin gekregen in raclette? Ga dan voor ‘the melted cheese experience’ op de Christmas market! Het wordt voor je neus gemaakt, maar pas op, want je krijgt er spontaan zin in wintersport van!

3. Mexicaanse quesadillas 

Quesadillas zijn weliswaar geen typisch kerstmarktfood, maar wel altijd lekker! Oorspronkelijk uit Mexico, maar ook elders in de Cariben kom je ze tegen, op de eilanden Aruba, Bonaire en Curacao zijn ze bijvoorbeeld ook populair.

De zwarte food truck van Julius quesadillas zag ik eerder al bij foodtruckfestival Rrrollend. En afgelopen september ook al bij food festival VISSCH. Op de kerstmarkt komt de foodtruck zo met de lampjes en de boom erbij extra sfeervol tot zijn recht. Vega quesadillas hebben ze trouwens ook!  

4. Argentijnse empanadas 

Het huisje met Argentijnse empanadas staat er ook weer. Dit jaar proefde ik die nog niet, maar vorig jaar wel, op de dag dat Nederland tegen Argentinië speelde. Voor het verloop van de wedstrijd bracht het geen geluk, maar wel kon ik mijn handen zo even warmen aan een heerlijk hartig hapje. Ik koos voor een empanada met artisjok en shitake.  

Leuk om te weten is dat Empanadas Festfood een beetje door corona is ontstaan. ‘Toen er in 2020 plotseling een eind kwam aan onze reis door Argentinië, konden we niet stil zitten, dat zit niet in ons bloed. Koken, eten en genieten daarentegen juist wel.’ Uit de Argentijnse roots, kookkunsten en passie van Paula ontstond samen met de marketing- en verkoopskills van Suus dit mooie nieuwe avontuur. En met succes! 

Heb jij altijd al naar Argentinië gewild? Verdiep je eens in een reis naar Argentinië

Empanadas zie je overigens niet alleen in Argentinië. Ik at ze in Latijns-Amerika (je ziet ze in Mexico, Cuba, Costa Rica, Aruba, Colombia en Venezuela (hoewel ik daar vooral arepas at), maar je ziet ze ook in andere landen, of varianten erop, zelfs in Indonesië (waar ze panadas heten) en zeker ook in het Middellandse Zeegebied, o.a. op Malta, maar ook iets wat er op lijkt in Zuid-Italië. En natuurlijk in Spanje en Portugal, waar ze van oorsprong vandaan komen. In Portugal heten ze empadas. Hoe dan ook, proeven maar!  

5. Duitse Flammkuchen 

Op de grens van Duitsland en Frankrijk, in het gebied de Elzas, ligt de oorsprong van de Flammkuchen. De Flammkuchen deed een jaar of 10 geleden zijn intrede in Nederland. Was het een hype? Nee, het bleef. Tegenwoordig is de flammkuchen op meng menukaart en food festival te vinden. En dat is niet gek, want het is heel shareable.  

In een speciale foodtruck van ROC Mondriaan, School voor de horeca, oefenen leerlingen het vak in de praktijk, op de Christmas Fair. In de speciale Invitez Culinary Concepts Streetwise Truck zijn elke dag drie andere studenten aan het werk. Met elkaar zorgen ze voor heerlijk verse flammkuchen vanaf 7,50.  

Je vindt er de klassieke flammkuchen met spek, ui, creme fraiche en Emmenthaler, maar ook een vega variant met cherrytomaatjes, rucola en verse kruiden. En wat dacht je van een flammkuchen met zalm? Of een flammkuchen met Nutella en marshmallows? Of de speciale X-mas flammkuchen met blauwe kaas, crème fraîche, rucola en cranberrycompôte? Tijdens een perswandeling mocht ik proeven. Lekker hoor!  

6. Duitse bratwurst, curryworst en käsewurst  

Een Duitse Bratwurst is natuurlijk echt typisch kerstmarkt-food. Je vindt ze veel op de Duitse kerstmarkten, maar ook altijd in Nederland. Op verschillende plekken op de Royal Christmas Fair kun je worsten kopen, zoals bratwurst, curryworst (in stukjes) en käseworst. 

Vorig jaar koos mijn dochter voor een worst van ‘Willie Würst’ (grappige naam), waar ze authentiek Duitse worsten verkopen. Deze staat er nu ook weer en ze hebben een paar zitplekjes. Niet alleen daar maar ook bij de kleine kot van ‘Mister Worst’ stond een rij, dus worsten blijven woest aantrekkelijk!  

Neem zeker ook even een kijkje bij de grotere worstenstand. Geroosterd boven een grote barbecue in een echte Duitse grillhut gaan de worsten van Saes Food Express lekker knapperig en warm het broodje op.  

Dit jaar mocht ik daar –als blogger- verschillende soorten worsten proeven en kregen we er uitleg bij. Ook de steak (waar ik tijdens het persmoment een stukje van mocht proeven) was trouwens echt perfect gemaakt. Die zou ik normaal niet gekozen hebben, maar is echt een aanrader! 

7. Poolse worst: de Krakauer 

De Krakauer, een Poolse worst, verwijzend naar de stad Krakau natuurlijk, mag uiteraard ook niet ontbreken. Aangezien ik me niet kon herinneren die ooit gegeten te hebben èn ik een achtste Pools ben (ja, echt!) besloot ik vorig jaar dat dat er maar eens van moest komen.

De ‘kielbasa krakowska’ (zoals hij in het Pools heet) is ook dit jaar weer te verkrijgen, gewoon bij de stand met de Duitse worsten, zowel bij de grote als bij Willie Würst. Op de onderste foto laat een toevallige bezoeker me het verschil tussen de Krakauer en de bratwurst zien.

8. Oostenrijkse kaisersmarrn 

Kaisersmarrn, misschien ken je ze wel uit Oostenrijk. Op de Royal Christmas Fair worden ze door The Food Junkies als ‘fluffy pancakes’ gepromoot in de kraam hieronder.

Van mijn eigen bezoekjes als kind aan Obergurgl en Kühtai, twee wintersportdorpen in Oostenrijk herinner ik me vooral de germknödel. Die is niet op de kerstmarkt te koop, maar at mijn vader vaak als lunch op de piste en is ook typisch Oostenrijks. Ken jij het?   

kaisersmarrn den haag

9. Franse crêpes 

Een echte crêpe is natuurlijk ook altijd lekker, zeker kinderen houden hiervan! Toen ik met mijn kinderen in Parijs was hebben we er dan ook heel wat verorberd. Je kunt ze daar overal kopen, maar op de Marché de Noël -de kerstmarkt- in Den Haag dus ook. Extra lekker met dit koude weer!  

Hier zie je foodtruck Bubu crêpes van Alexandra en Sylvester. Hun bedrijf ontstond uit liefde voor zowel crêpes als hun hond Bubu. Het begon 11 jaar geleden op de Leidse markt, in 2017 wonnen ze de European Street Food Award en ze zijn er nog steeds. Bubu biedt niet alleen zoete crêpes (met suiker, stroop, nutella of jam) aan, maar natuurlijk ook hartige crêpes met kaas, ham of bacon en kaas. En: crêpes met Baileys of Amaretto!  

Spontaan zin gekregen om naar Frankrijk te gaan? Lees mijn blogs over Parijs, Lille en Zuid-Frankrijk.  

10. Franse macarons 

Denk je aan zoetigheden uit Frankrijk dan denk je tegenwoordig niet alleen aan crêpes, maar ook aan… macarons! Persoonlijk ben ik er niet zo dol op, maar ze zien er wel altijd prachtig uit, al die kleuren! De rechter foto maakte ik vorig jaar al, de linker foto dit jaar. Ken je iemand die er weg van is? Neem dan zeker een doosje macarons mee of zet ze bij de kerstkoffie op tafel of in een mooi kersttoetje!

Kiezen is nog lastig: mango, strawberry, sinaasappel, passievrucht, framboos, kers, lemon, kokos, toffee en zeezout, hazelnoot of tiramisu? Vegan macarons hebben ze ook! 

11. Italiaanse cannoli 

Siciliaanse cannoli zag ik er ook weer. Cannoli zijn zoete kleine gevulde rolletjes uit Italië, van oorsprong uit Sicilië. Cannoli is het meervoud van cannolo. Een cannolo is letterlijk een buisje en die vorm heeft het inderdaad. In het Siciliaans heet het overigens cannolu. Het gerecht komt waarschijnlijk uit de stad Caltanissetta, in het binnenland van Sicilië, of uit Palermo.  

Op de Christmas Fair zag ik de cannoli vorig jaar al in tientallen varianten en smaken: van hazelnoot, chocolade, koffie en kaneel tot mango en ricotta. En wat dacht je van champagne of cognac? Het kan allemaal. Wil je ze kopen? Loop dan langs de stand van Casa Delicatezza (vorig jaar stond Alessandro er) om ze te kopen. Italiaanse noga hebben ze trouwens ook.  

De kerstperiode in Italië meemaken is natuurlijk ook heel sfeervol. Behalve in Zuid-Italië wordt ook in Noord-Italië kerst volop gevierd.

12. Engelse fudge 

Fotogeniek zijn ze zeker deze kleurrijke klonten Engels fudge zoals ‘chocolade en banaan’ of ‘Rocky Road’, fudge met marshmallows of smarties! Apple pie fudge en caramel niet te vergeten, en adult varianten zoals Bailey’s. Persoonlijk voel ik mijn kiezen al als ik er alleen al naar kijk, maar voor de fans is er genoeg lekkers, zowel voor kleine als grote lekkerbekken. Je kunt zelf opscheppen en thuis nog uren nagenieten. 

13. Engelse scones 

Twee straten bij mij vandaan zat tot ruim een jaar geleden Canterbury Tales. Elise had haar zaak nog maar relatief kort open toen corona om de hoek kwam, dus dat was dikke pech, maar ze is door gegaan in een andere vorm: op wielen. Op de kerstmarkt vind je haar scones in de stand ‘Rolling Scones’. Een superleuke naam!  

Geheel toepasselijk vind je haar kraam ter hoogte van de Britse ambassade en behalve scones heeft ze ook brownies, jam, curd, stoofpeertjes en meer.  

14. Engelse pie  

Vlakbij de ingang aan de kant van de Koninklijke Schouwburg vind je de kraam met homemade English pie weer. ‘Proef pure ambacht’ staat er op de vlag. Voor 5,50 per stuk of 3 voor 15,50 neem je er lekker een paar mee naar huis: een feta spinach pie, steak pie, wild pie, shepherd pie, chicken mushroom pie, minced lamb pie, massaman pie, Thai chicken pie, African bobotie pie… Ik krijg alweer trek terwijl ik dit schrijf! 

15. Nederlandse poffertjes 

‘Hemelse Poffertjes’ staat er boven de foodtruck, dat belooft wat! Vorig jaar stond deze food truck van de Pofferij er ook al en dit jaar weer. Tijdens een persrondleiding mocht ik samen met andere bloggers proeven van een portie warme poffertjes.  

Wij Nederlanders kennen poffertjes natuurlijk wel, maar toeristen en expats zullen bij het zien van deze ambacht ongetwijfeld gefascineerd toekijken hoe het beslag in rap tempo in de kuiltjes op de hete plaat gespoten wordt. Vorige week donderdag was alleen al het vasthouden van het bakje –met gevoelstemperatuur min drie op de avond van de opening!- een hemels genot.  

Typical Dutch poffertjes!

Zelf eet ik altijd het liefst iets buitenlands, maar in een stad met zoveel expats zijn typisch Nederlandse poffertjes natuurlijk wel in trek. En de vele kinderen die er voor kiezen niet te vergeten. Begrijpelijk, want ze waren inderdaad goddelijk! 

16. Nederlandse oliebollen 

Oliebollen horen natuurlijk ook helemaal bij december. Ik heb er hier vlakbij één, op het Regentesseplein, en ook de oliebollenkraam middenin de stad en bij het station zijn er elk jaar weer, maar op de Royal Christmas Fair staat uiteraard ook een oliebollenkraam. Je vindt er niet alleen verse oliebollen, maar ook appelbeignets, rum-rozijnenbollen, kersebollen en bollen met room.  

17. Nederlandse friet 

Een foodmarkt zonder friet bestaat natuurlijk niet! Haal lekker verse friet, met bionaise, bij Hieper de Pieper. Alleen de naam is al leuk! Hieper de Pieper is opgericht vanuit een passie om mensen te laten proeven dat fast food lekkerder, puurder en gezonder kan zijn met verse, vegetarische en glutenvrije producten, lees ik op Toet Toet Food, een website over foodtrucks. ‘Onze verantwoorde producten zijn puur natuur en beter voor dier en milieu. Maar bovenal véél lekkerder!’ De huisgemaakte friet wordt gebakken in de schil.  

De groene truck van Hieper de Pieper vind je daar waar het Lange Voorhout een knik maakt. Let in de avond op de vrolijk gekleurde letters en je vindt het vanzelf.  

18. Nederlandse bitterballen en kroketten 

Bij de Bitterballenbarr van Happtoe vind je naast friet van Frietje Precies ook dit jaar weer kroketten en bitterballen. Een hele borrelschotel ook als je wil, met verschillende borrelhappen om met elkaar te delen. Wat dacht je van een hert/bier/venison-bitterbal? Of een Lasagnette-kroket? Vegan bitterballen vind je er ook.  

19. Nederlandse snert 

Ga je liever voor erwtensoep? Vlakbij de ingang van de kerstmarkt aan de kant van Des Indes en Escher in ’t Paleis vind je de Snertbar. Want snert gaat er wel in met dit snertweer van de laatste tijd. Ze hebben snert met worst, maar ook een vega-variant.  

20. Spaanse churros 

De eerste keer dat ik churros at is alweer 30-35 jaar geleden, toen ik als au pair in Spanje werkte of wellicht al eerder zelfs. Ook later en tijdens het interrailen door Spanje met mijn kinderen hebben we ze menigmaal gegeten, als ontbijt of tussendoor. Zo hier in Nederland kan ik er zelf makkelijk voorbij lopen, maar mijn pubers zijn er dol op. Op de Christmas Fair vind je ze. Eet ze meteen warm en vers gemaakt, dan zijn ze het lekkerst! 

21. Tornado Potato 

Ook Tornado Potato staat er weer. De Spirello, zoals mijn kinderen ‘m kennen en al vaker gegeten hebben, zie je vaak op pretparken, maar ook op de kerstmarkt. Mijn zoon nam er vorig jaar één.

Ken je het niet? Een spirello is een heerlijk knapperige aardappel op een stokje! Het smaakt als chips, maar dan wat dikker. Het ziet er altijd leuk uit. Zelfs in de regen stonden mensen er nog voor in de rij voor een ‘tornado potato’.  

Zou je ze wel eens zelf willen maken? Koop dan online een potato twister

22. Duck & More 

Foodtruck Duck & More heeft ‘quality gourmet food’ zoals ze zelf zeggen. Met duck (ja, duh, eend) in de hoofdrol, daar zijn ze uniek in. Bovendien gebruiken ze alleen hoogwaardige ingrediënten.

Naast fingerfood en streetfood met eend hebben ze ook lam en rund, maar de toppers zijn: mini hamburgers (sliders), gegrilde hartige mini donuts met eend en Cointreau, eendenbitterballen en springrolls met Pekingeend. De unieke smaakbeleving staat telkens centraal. Ik heb het zelf niet geproefd, maar het klinkt allemaal heerlijk! Een gezonde(re) uitzondering tussen het vele ‘christmas market fast food’. 

Zo tussen de vele worsten en zoetigheden lijkt Duck & More een vreemde eend in de bijt (snap je de grap), maar is misschien wel des te lekkerder! 

23. Bubbelwafels en stroopwafels 

Stroopwafels kennen we natuurlijk wel. De geur komt je al tegemoet en menig toerist wil ze natuurlijk proeven. Maar… ken je de bubbelwafel al? Vorig jaar zag ik de bubbelwafels voor het eerst op de kerstmarkt, maar dit jaar zag ik ze weer. Ze komen van oorsprong helemaal niet uit Nederland, maar uit… Hongkong!

De bubble waffle is een versgebakken wafel met ‘bubbeltjes’ die vervolgens voorzien wordt van chocolade, slagroom of Oreo’s, en dan half opgerold of opgevouwen prachtig in een papieren beker wordt geserveerd. Ik fotografeerde ze even zonder te proeven, maar wel met toestemming. Je vindt ze in de Stroopwafelkraam.  

Stroopwafels zijn natuurlijk typical Dutch, maar ken je de bubble waffle al?

24. Kokosballen 

De kokosballen van Madame Cocos zie ik ook al járen op verschillende food festivals in Den Haag staan. In 2015 zag ik ze voor het eerst op het Embassy Festival en ook staan ze regelmatig op food festival Rrrollend.

Er zijn coco balls in diverse smaken, zoals rum rozijnen, red velvet en gember peper, maar ook gewoon naturel èn vegan. Ook dit jaar staan ze weer op de Royal Christmas Market. Heb jij de kokosballen al eens geproefd? 

25. Belgische wafels 

Bij de koffiestand (met grote letters COFFEE aangegeven naast de in het oog springende Engelse dubbeldekker) kun je koffie krijgen en… verse Brusselse wafels. Ook altijd lekker!

Overige zoete lekkernijen op de Christmas market 

Hieronder zie je nóg meer lekkers, zoetigheden vooral, van brownies tot bikkels. Stroopwafels, noga, noem het en het is er. Of ga langs de stand van Batomi; Jody maakt lekkere koeken en broden, ook met haver en spelt! En ook de chocozoenen zijn er weer. Je vindt ze bij de stand van Zjoko KuZz… 

En kende je de bikkels al? Neem chocoladebikkels voor iemand mee als cadeau. Bikkels vind ik alle standhouders sowieso, om een paar weken lang, dag in dag uit op de markt te gaan staan met deze temperaturen! 

Food fair 

Het lijkt me duidelijk: er is genoeg lekkers op de Royal Christmas Fair te vinden. Van bekende vette happen en zoet tot hier en daar toch ook wat verantwoords. En kom je alleen om iets te drinken? Duik dan een van de gezellige bars in!

Met al die food trucks en eetstalletjes tussen de chalets met mooie producten is de Christmas Fair eigenlijk bijna een Food Fair in plaats van alleen een kerstmarkt, maar mij maakt dat niet uit! Ik hou immers meer van eten en drinken dan van shoppen. 

Wat lijkt jou lekker of waar zou jij voor gaan? 

Wat mis ik qua food op de Christmas Market? 

Er is genoeg, dus je hoeft zeker geen honger te leiden, maar wat zou nou nog meer lekker zijn als je het aanbod iets gevarieerder of gezonder zou willen maken? Wat mij betreft vis! Nou hebben we daar natuurlijk festival VISSCH voor, maar op zich zou –naast haring- een kraam met iets lekker warms als kibbeling, Fish & Chips, gebakken mosselen of geroosterde inktvis ook lekker zijn. Gyoza’s of dim sum vind ik ook altijd heerlijk en kunnen ook prima. Weliswaar is dat niet typisch Christmas market food, maar het kan denk ik best werken.  

Soepen en stamppotten op de kerstmarkt 

Soepen en stamppotten zouden er met de kou natuurlijk ook wel in gaan! Behalve snert zouden nog meer maaltijdsoepen als pompoensoep, een kruidige kippensoep, een Thaise tom yam kung, tom kaa kai of een goed gevulde groentesoep denk ik best een idee zijn om het aanbod op de kerstmarkt net wat gezonder te maken. Heerlijk geroosterde groenten ook, of grote porties champignons met allerlei toppings om te sharen, zoals ik op de kerstmarkt in Luik zag. Of typische Hollandse stamppotten als boerenkool en hutspot natuurlijk!  

Ervaring Royal Christmas Fair  

Maar… niets te klagen hoor! Ik vind de Royal Christmas Fair oprecht heel leuk en zeker in de namiddag en avond, zo tegen etenstijd, als het donker is geworden, supersfeervol! Leuk om niet één keer, maar meerdere keren naartoe te gaan, zo gezellig is het!  

royal christmas market den haag

Overnachten in de buurt van de Christmas market in Den Haag 

Het leukst is het om de Royal Christmas market in het donker te bezoeken en hoe heerlijk is het dan als je daarna niet meer helemaal terug naar huis hoeft, maar lekker in Den Haag kunt blijven slapen. Boek een hotel in Den Haag, in het mooie historische centrum. Wil je op steenworp afstand én op stand overnachten? Kies dan voor het legendarische hotel Des Indes.  

Musea in de buurt van de Christmas market in Den Haag

Maak er een lekker lang weekend van (of ga doordeweeks!) en bezoek enkele van de vele mooie musea in Den Haag, zoals het Mauritshuis, Escher in het Paleis en Panorama Mesdag, alle drie gelegen in het Museumkwartier waar de kerstmarkt ook is. Of bekijk de andere leuke activiteiten in Den Haag en Scheveningen.  

Meer leuke Christmas markets 

Lees je dit net als de kerstmarkt voorbij is, ga dan naar de kerstmarkt in Antwerpen, want die gaat nog langer door en is ook erg gezellig! Of dompel je eens onder in de Franse kerstsfeer in Lille.

Alle foto’s in dit blog heb ik zelf gemaakt. Ik maakte de foto’s tijdens 4 bezoekjes aan de Royal Christmas Fair, vorig jaar (met mijn kinderen) en dit jaar. De meeste foto’s maakte ik donderdag 7 december 2023 (tijdens een wandeling met internationale pers) en zondag 10 december 2023 (privé). In dit blog staan enkele affiliatelinks.  

kerstmarkt-antwerpen

Kerstmarkt in Antwerpen (waar, wanneer, locaties en foto’s) 

De o zo gezellige kerstmarkt in Antwerpen is er weer! Dit jaar (2023-2024) vind je de markt gedeeltelijk op andere plekken dan normaal. Waar moet je zijn? Van wanneer tot wanneer is de kerstmarkt in Antwerpen, wat zijn de openingstijden en wat is er zoal te koop? Je leest het in dit blog! 

Bekijk ook zeker de foto’s van de verschillende locaties van de kerstmarkt iets verderop in dit blog. Alle foto’s maakte ik zelf.

Wanneer is de kerstmarkt in Antwerpen?  

De kerstmarkt in Antwerpen is van vrijdag 8 december 2023 tot en met zondag 7 januari 2024 gratis te bezoeken. Twee maanden lang dus! Vrijdagmiddag was het openingsfeest, maar vanaf nu kun je er dagelijks vanaf 12:00u terecht.  

Goed te weten: ook op Eerste en Tweede Kerstdag is de kerstmarkt in Antwerpen gewoon open! Waar er in Nederland vaak geen klap te doen is op Eerste Kerstdag, gaan de festiviteiten in Antwerpen beide kerstdagen gezellig door! 

Openingstijden kerstmarkt Antwerpen 

Elke dag om 12:00u gaat alles open en het gaat tot in de avond door. Op het Operaplein kun je elke dag tot 20:00u terecht, maar op de andere locaties van de kerstmarkt kun je nog tot in de (latere) avonduren gezellig langs kraampjes wandelen.

Van zondag tot en met donderdag zijn de meeste kerstactiviteiten tot 22:00u en op vrijdag en zaterdag zelfs nog tot 24:00u! De precieze openingstijden vind je op de website Winter in Antwerpen. Scroll iets verder door, voorbij ‘programma’, en je vindt de openingstijden en uitzonderingen, per datum en locatie, zodat je precies weet van hoe laat tot hoe laat je overal terecht kunt.  

Waar is de kerstmarkt in Antwerpen?  

Wat me vorig jaar verbaasde tijdens mijn bezoek aan Antwerpen op Eerste Kerstdag was dat er niet één kerstmarkt in Antwerpen is, maar meerdere. De Antwerpse kerstmarkt ligt dus eigenlijk verspreid over verschillende pleinen in het historische centrum, waardoor het echt een enorme kerstmarkt is. Toch voelt het overal knus aan, zoals hieronder, op de Grote Markt.  

Kerstmarkt Antwerpen  

Traditioneel vindt de kerstmarkt van Antwerpen vooral plaats op de Groenplaats, de Handschoenmarkt, de Grote Markt, de Suikerrui en het Steenplein. In verband met werkzaamheden aan de Scheldekaaien is er dit jaar echter geen kerstmarkt op het Steenplein, maar zijn er wel een aantal nieuwe locaties voor de kerstmarkt.  

Locaties kerstmarkt Antwerpen 2023-2024 

De kerstmarkt en andere kerstactiviteiten in december 2023 en januari 2024 vinden niet alleen op de Grote Markt, de Groenplaats, de Handschoenmarkt en de Suikerrui plaats, maar ook op het Koningin Astridplein, het Operaplein (bij de hoek met de Keyserlei) en het knusse Hendrik Conscienceplein. In totaal op zeven verschillende plekken dus!  

Kerstmarkt Antwerpen vanaf station 

Zodra je het station van Antwerpen uitstapt vind je op het Koningin Astridplein het grote reuzenrad al. Ook het Operaplein waar dit jaar een deel van de festiviteiten plaatsvindt ligt op steenworp afstand, vlakbij de Keyserlei. Je vindt hier de eerste kraampjes al.

Via de bekende Meir wandel je vanzelf de mooie binnenstad in en daar vind je op verschillende plekken en pleinen hartje centrum nog veel meer kraampjes en kerstsfeer: op de Groenplaats, de Handschoenmarkt, de Grote Markt en de Suikerrui.  

kerstmarkt-antwerpen-2023

Route kerstmarkt Antwerpen  

Ben je voor het eerst in Antwerpen dan ben je misschien bang dat je alles niet zo een twee drie kunt vinden, maar maak je geen zorgen: alles ligt op loopafstand van elkaar en een routebeschrijving voor de kerstmarkt heb je niet eens nodig. Lichtjes en wandelende mensen leiden je vanzelf de juiste kant op.  

Lichtjes en wandelende mensen leiden je vanzelf de juiste kant op. 

Denk in elk geval niet bij het eerste het beste plein dat je tegenkomt: is dit het nou? Want de markt ligt dus verspreid en dat maakt het extra verrassend. Verderop in dit blog zie je m’n foto’s van de verschillende locaties! 

Plattegrond kerstmarkt Antwerpen 

Vind je het toch fijn een idee te hebben wat waar ligt? Er is geen officiële plattegrond van de kerstmarkt in Antwerpen beschikbaar, maar op dit door mij gemaakte kaartje staan de locaties aangegeven. Uiteraard kun je de afzonderlijke locaties ook altijd zelf even in Google Maps opzoeken, dan zie je meteen hoe je moet lopen en hoeveel minuten het duurt vanaf de plek waar jij op dat moment staat. Voor de locatie Operaplein heb ik voor het gemak de Opera gekozen.    

Het Steen

Ondanks dat er dit jaar geen kerstmarkt op het Steenplein is heb ik Het Steen (het mooi verlichte kasteeltje) er wel op de kaart bijgezet, aangezien de VVV/Tourist Office (Visit Antwerp) dat erin zit wel gewoon open is en daar ook nog een winterbar is! Bovendien vermoed ik dat de kerstmarkt in 2024 wél weer gewoon op het Steenplein is, dus het is zonde om het níet te laten zien.  

Hoe is de kerstmarkt in Antwerpen?  

De kerstmarkt in Antwerpen is echt ontzettend leuk. Met het fenomeen kerstmarkt op zich had ik nooit zoveel, maar sinds vorig jaar ben ik toch een beetje om. De locaties doen het ‘m. De kerstmarkt op de Grote Markt is natuurlijk een klassieker. Sowieso is dit al een iconische plek met het stadhuis, de Brabofontein en de prachtige oude panden, maar met Kerst is het helemaal supersfeervol!  

Wat wordt er verkocht op de kerstmarkt? 

In de leuke houten ‘kersthuisjes’ wordt vanalles verkocht, zowel producten van hout, wol of leer, als sieraden en diverse cadeauartikelen, maar vooral: eten. Het aanbod kan per jaar iets verschillen, maar op het gebied van food kom je vaak hetzelfde tegen: van traditionele smoutebollen (oliebollen) en andere zoetigheden als wafels, nougat, noten, honing, kokosmakronen, churros, marsepein en Gentse neuzen tot hartig: worsten, kazen, kruiden, tartiflette en flammkuchen. Drankjes ook uiteraard: naast bier en wijn natuurlijk warme dranken als gluhwein en warme chocolademelk. 

Foto’s kerstmarkt Antwerpen 

Om je een goed beeld te geven van wat er zoal verkocht wordt én van de sfeer, laat ik je nu mijn foto’s van de kerstmarkt in Antwerpen zien. Ik maakte de foto’s op Eerste Kerstdag (25 december afgelopen jaar), in de regen, maar ondanks dat hing er een gezellige sfeer. Je ziet de foto’s per locatie.  

kerstmarkt-antwerpen

Foto’s kerstmarkt Grote Markt Antwerpen 

De kerstmarkt op de Grote Markt vind ik het meest betoverend. Het is zo’n mooie locatie! De 22 kerstchaletjes rond de fontein, het verlichte stadhuis, de grote versierde kerstboom en al die mooie historische panden… Prachtig!  

kerstmarkt-grote-markt-antwerpen

Kuier tussen de kraampjes door en geniet van de kerstsfeer op de Grote Markt. 

Foto’s kerstmarkt Suikerrui 

De Suikerrui verbindt de Grote Markt met het Steenplein. Je kunt er door een tunnel van lichtjes wandelen, met aan weerszijden kraampjes met drank of iets te eten. Andere jaren zag je vanaf hier het verlichte reuzenrad al. Dat staat dit jaar bij het station, maar de lichtjeslaan blijft leuk om te zien en ook hier vind je weer allemaal kraampjes.  

De ‘lichtjeslaan’ maakt de Suikerrui supersfeervol, zelfs in de regen. 

Foto’s kerstmarkt Steenplein 

Het Steenplein was één van de meest betoverende locaties van de kerstmarkt, zo direct aan de Schelde en met het reuzenrad erbij, dat dit jaar op het Koningin Astridplein staat. In verband met werkzaamheden is de kerstmarkt dit jaar niet op het Steenplein, maar hopelijk is de kerstmarkt in 2024 weer terug op deze plek, want wij vonden juist dit een erg leuk gedeelte van de kerstmarkt, zeker met het zo mooi verlichte kasteeltje (‘Het Steen’) erachter!   

Hopelijk is de kerstmarkt in 2024 weer terug op het Steenplein.   

kerstmarkt steenplein antwerpen

Foto’s kerstmarkt Groenplaats 

De Groenplaats is vooral het toneel van de overdekte schaatsbaan en de winterbar eraan vast, maar je vindt er ook een zestiental kraampjes, in de vorm van kleine chaletjes. Vorig jaar werd er o.a. tartiflette verkocht, maar ik zag ook snoep en andere dingen. Dit centraal gelegen plein zul je sowieso een keer passeren.  

Foto’s kerstmarkt Operaplein, Hendrik Conscienceplein en Astridplein

De Kerstmarkt en activiteiten op het Koningin Astridplein, Operaplein en Hendrik Conscienceplein heb ik nog niet kunnen fotograferen, want deze locaties zijn nieuw dit jaar en de kerstmarkt begint nu net pas! Wel fotografeerde ik de kerstboom voor het station (op de foto hieronder) en het reuzenrad al eerder. Mocht ik toch nog kans zien ook dit jaar naar de kerstmarkt in Antwerpen te gaan dan zal ik dit blog zeker aanvullen met nieuwe foto’s.  

astridplein-antwerpen

Ervaring kerstmarkt Antwerpen  

Ondanks mijn vroegere aversie tegen kerstmarkten vond ik de kerstmarkt in Antwerpen oprecht heel leuk, juist ook omdat de kraampjes op verschillende plekken in de stad staan in plaats van één groot plein met eindeloze rijen kraampjes. Ik moet echt zeggen: het overtrof mijn verwachtingen! Ook een ritje in het reuzenrad vonden wij oprecht heel leuk! Vorig jaar stond het reuzenrad op het Steenplein (op m’n foto hieronder), dit jaar op het Koningin Astridplein bij het station.

Wat vind/vond jij het leukste gedeelte van de kerstmarkt in Antwerpen?  

reuzenrad-kerstmarkt-antwerpen

Hoe kom je op de kerstmarkt in Antwerpen?  

De kerstmarkt in Antwerpen begint dit jaar al direct bij het station, dus het is ideaal om met de trein naar Antwerpen te komen. Ook de bus (zoals wij deden) is een optie. Dit duurt wat langer, maar is wel vaak een stuk voordeliger.  

Boek nu je bus naar Antwerpen, voordat het vol zit! 

Via Slangen Reizen kun je overigens ook een dagje Antwerpen met de bus boeken. Dit kan het hele jaar door op diverse data, maar in de kerstperiode is het natuurlijk extra sfeervol. Er zijn nog enkele plekken beschikbaar.

Parkeren in Antwerpen 

In de periode dat de kerstmarkt in Antwerpen is is het vaak erg druk in Antwerpen, dus kom bij voorkeur niet met de auto. Wil je dat toch? Kijk dan onder het kopje auto/taxi op SlimNaarAntwerpen.be. De auto parkeren en overstappen kan op een van de 9 park and rides aan de rand van Antwerpen. Parkeren in het centrum van Antwerpen is niet toegestaan voor bezoekers.   

Hotel in Antwerpen 

Aangezien de kerstmarkt nog tot laat in de avond open is en je misschien in één middag of avond nog lang niet uitgekeken bent, is het natuurlijk wel lekker om in Antwerpen te blijven slapen. Een hotel in Antwerpen boek je snel via Booking.com.  

Tip: Het Radisson BLU (Astrid Plaza) ligt op het Koningin Astridplein, direct tegenover het station. Ideaal als je met de trein naar Antwerpen komt!  

Via TUI, Trivago of  Weekendje Weg kun je ook een fijn hotel in Antwerpen boeken.

Kerstmarkten in 2023 

Afgelopen weekend bezocht ik trouwens ook de kerstmarkt in Luik (die al eerder begonnen was) en afgelopen donderdag de kerstmarkt in Den Haag die ook net geopend is.

Ik bezocht de kerstmarkt in Antwerpen zelf. Alle foto’s zijn door mij gemaakt. In dit blog staan enkele affiliate links.  

vlindervallei-rhodos

Vlindervallei Rhodos bezoeken: wandeling in de groene Valley of Butterflies (Petaloudes)

De Vlindervallei is één van de meest bijzondere plekken op Rhodos. Hier, in een groene vallei vol watervallen en beekjes, strijken iedere zomer zwermen vol vlinders neer. Leuk om te zien in het juiste seizoen, maar ook zonder de vlinders is Butterfly Valley een mooie plek om te wandelen.  

Een wandeling door de idyllische Valley of Butterflies is een heerlijk uitstapje in de natuur van Rhodos!  

Waar ligt de Vlindervallei? 

De Vlindervallei ligt hier, in het binnenland van Rhodos, in het noordelijk deel van het eiland. Vanuit de meeste badplaatsen op Rhodos is het met een huurauto maar een half uurtje rijden. Alleen vanuit Lindos en de zuidelijker gelegen plaatsen ietsje langer. Met de bus naar de Vlindervallei gaan kan ook.

Vlindervallei Rhodos bezoeken 

Voor een bezoek aan de Vlindervallei is het handig te weten wat de beste periode is om er naartoe te gaan (half juni t/m half september) en voor wie het wel of niet geschikt is. In dit blog vind je informatie over openingstijden (ook in het voorjaar en in oktober nog!) en de entreeprijs, en lees je over parkeren bij de Vlindervallei, de verschillende ingangen, toiletten en restaurants bij de Vlindervallei, welke bus naar de Vlindervallei gaat, welke dagtrips je naar de Vlindervallei kunt boeken en tot slot nog overnachtingmogelijkheden en andere tips in de buurt van de Vlindervallei.  

Uiteraard zie je in dit reisblog ook m’n foto’s van de wandeling door de Vlindervallei.

valley-of-butterflies-rhodos

Vlindervallei Rhodos  

A walk in paradise’ belooft de brochure die ik in mijn handen heb. Eigenlijk had ik de flyer van de Valley of Butterflies niet eens nodig, want een wandeling in de feeërieke Vlindervallei stond al op m’n lijstje sinds mijn eerste bezoek aan Rhodos. Het leek me zo mooi!  

Butterfly Valley Rhodos 

Vanwege eerdere bosbranden in het binnenland van Rhodos konden we dit unieke natuurpark de eerste keer niet bezoeken, maar dankzij Visit Greece kreeg een herkansing om Butterfly Valley (of Petaloudes Valley, zoals de Grieken het noemen) alsnog met eigen ogen te zien.

In dit blog neem ik je mee naar de dromerige Valley of Butterflies! 

valley-of-butterflies
waterval-rhodos

Wandeling Vlindervallei 

Tijdens een wandeling in de Vlindervallei ben je in een heerlijk groene omgeving. Over een slingerend pad met trappetjes wandel je langs een beekje met rotsen, vijvers en enkele watervalletjes tussen bomen vol vlinders door. Hier en daar gaat de route over een rustiek houten bruggetje of zie je een klein ‘uitzichtpunt’. Romantiek ten top! Bovendien is het ook reuze leuk om de Vlindervallei met kinderen te bezoeken.  

Een verrassende en betoverende ‘boswandeling’ op Rhodos!  

butterfly-valley-wandeling-rhodos
butterfly-valley-Rhodos
vlindervallei-wandeling
butterfly-valley-rhodos-wandeling

Wat is er bijzonder aan de Vlindervallei?  

De Vlindervallei op Rhodos is een unieke plek in Griekenland. Rhodos is namelijk het enige Griekse eiland waar jaarlijks een bijzondere variant van de zogenaamde ‘Spaanse vlag’ neerstrijkt, een speciaal soort vlinder. Niet een handvol, maar tienduizenden tegelijk.  

De Vlindervallei is sowieso al een idyllisch plekje, maar de vlinders maken het extra bijzonder! 

spaanse-vlag-vlinder

Waarom zitten er vlinders op Rhodos? 

Aangetrokken door de speciale geur van de bomen in dit bijzondere dal bij Petaloudes kiezen de vlinders er al decennia voor om in de zomer –het broedseizoen- juist hier te rusten, in deze bijzondere biotoop.  

Jaarlijks zie je grote zwermen vlinders in dit beboste dal op Rhodos.  

De schaduw van de bomen, de vochtigheid van de beek en de speciale zoete geur van hars van de ‘liquidambar orientalis’, de Oosterse amberboom, die van oorsprong alleen in Zuidwest-Turkije en op Rhodos voorkomt, maakt deze vallei een ideale plek voor de vlinders om de warmte te ontvluchten.  

Van verborgen parel naar populaire plek 

Hoewel de vlinders hun weg in de verborgen vallei al lang wisten te vinden bleef het dal door de dichte begroeiing lang geheim. Beweerd wordt dat de Italianen –die een eeuw geleden drie decennia over Rhodos heersten- de route naar de vallei begaanbaar hebben gemaakt. Dankzij hen konden de mensen op Rhodos het fenomeen van de duizenden vlinders jaarlijks bewonderen en met de komst van het toerisme werd dit ooit verborgen paradijs een populaire plek.  

vlindervallei-kinderen

Wat voor soort vlinders zie je bij de Vlindervallei op Rhodos? 

Je ziet bij deze Valley of Butterflies geen vlinders in allerhande kleuren, zoals bij de Butterfly Farm op Aruba, Butterfly Valley in Turkije, Butterfly Park in Benalmádena, Butterfly Garden in Dubai, Butterfly Sanctuary in Australië, Butterfly Gardens in Canada, Papilonia in Praag of bij vlindertuinen in Nederland, maar één speciale soort en dan wel een heel bijzondere: de Panaxia Quadripunctaria. Deze nachtvlinder, die in het Nederlands ‘Spaanse Vlag’ heet is een beschermde vlindersoort.  

Spaanse Vlag vlinder

In Nederland en België komt de Spaanse vlag ook voor. Hij wordt jaarlijks niet alleen in het uiterste zuiden van Limburg waargenomen, maar, zo las ik hier, ook steeds vaker in de buurt van Hoek van Holland, Noord-Brabant en Vlaams Brabant. Op Europese schaal wordt de vlinder beschermd volgens de Habitatrichtlijn. 

De Spaanse vlag-vlinder die je bij ons ziet is de algemene soort, maar op Rhodos komt de meest bedreigde soort voor. Hij lijkt een beetje op een veel meer voorkomende vlinder met de naam Grote Beer, maar dat is ‘m niet! 

Op Rhodos zie je een zeldzame variant van de Spaanse Vlag: de Euplagia Quadripunctaria Rhodosensis. 

vlinders-rhodos

Waar zie je de vlinders?  

Breng je hoogzomer een bezoek aan Butterfly Valley op Rhodos dan zie je de vlinders sowieso. Zie je ze niet? Kijk dan goed, want als ze stil zitten zijn ze goed gecamoufleerd. Door de camouflagekleuren zie je ze haast niet op de boomstammen zitten, maar kijk je beter dan zie je er ineens tientallen of honderden bijelkaar! Niet alleen op bomenstammen en in open boomstronken, maar ook op de rotsen verstoppen ze zich. Op de groene blaadjes zitten ze ook. Daar vallen ze meer op.  

Hoe zien de vlinders eruit? 

Qua vorm lijken de vlinders in de Vlindervallei meer motten dan vlinders. Als ze stil zitten zie je slechts kleine bruinzwarte driehoekjes met een paar witbeige streepjes als een soort tijgerstrepen of zebrastrepen erop. En het grappige is dat ze allemaal op dezelfde manier zitten: altijd met het meest spitse puntje van hun vleugels omhoog. 

valley-of-the-butterflies-rhodos

Zwart met wit en… oranjerood! 

Er zitten zoveel vlinders bijelkaar dat het van een afstandje wel een bruin met beige deken lijkt. Spreiden ze echter hun vleugels uit en vliegen ze weg dan zie je ineens oranje! Een donkeroranje kleur die naar rood neigt op hun onderste vleugels. 

Als je vluchtig kijkt zie je ze haast niet, maar wacht maar tot er eentje opvliegt… 

vlindervallei

Foto’s Spaanse vlag 

Van te voren had ik me zo voorgesteld om bij de Vlindervallei prachtige foto’s van fladderende vlinders te maken. Mooie close ups ook. Maar dat viel absoluut niet mee. De vlinders zaten net te ver weg en het mooie oranjerood op de vleugels van de vlinders fotograferen bleek erg lastig. Als ze stil zitten zie je alleen het zwarte deel en slechts heel kort soms even het rood.

Zodra ze wegvliegen zie je het oranjerood wel, dus is een filmpje veel mooier dan een (onscherpe) foto. Ik maakte een paar slow motion video’s van de vlinders.

augustus-vlindervallei

Slapende vlinders  

De vlinders lieten hun felle kleur dus maar weinig zien, maar eigenlijk is dat maar goed ook. In de laatste maanden dat de vlinders op de bomen in Butterfly Valley zitten eten ze vrijwel niet meer en leven op hun reserves. Overdag slapen ze. Als ze door toeristen gestoord worden voelt dat als gevaar en dus willen ze vluchten, maar door dan te moeten vliegen in plaats van slapen raken ze zoveel energie kwijt dat ze sterven, terwijl ze juist in die laatste fase nog eitjes moeten leggen zodat er volgend jaar weer nieuwe vlinders zijn.  

Wees lief voor de vlinders 

Verstoor de vlinders dus niet voor jouw perfecte plaatje of onvergetelijke filmpje, maar heb respect voor de vlinders en laat ze lekker slapen. Hoe leuk een filmpje vol fladderende vlinders misschien ook is… Hier en daar zie je er vanzelf wel een paar vliegen, ook zonder ze te storen.  

Geen vlinders te zien?  

Zie je de vlinders überhaupt niet? Dan is het broedseizoen voorbij, zijn de eitjes gelegd en zit de laatste fase van hun ‘life cycle’ erop. Dan is het wachten op de rupsen en dus de nieuwe vlinders in het late voorjaar, in juni. Maar ook dan kun je alsnog genieten van je wandeling bij Butterfly Valley.  

vlindervallei-pad

Beste periode Vlindervallei 

Wil je ook naar Rhodos en naar de Valley of Butterflies? De beste tijd voor een bezoek aan de Vlindervallei is van half juni tot half september, met juli en augustus als beste maanden. Dát is de tijd dat de vlinders er volop te zien zijn.  

Omdat het dan ook hoogseizoen op Rhodos is, is het er meestal wel redelijk druk en warm. Ga dus bij voorkeur vroeg, om zowel de drukte als de hitte voor te zijn.  

Wanneer naar de Vlindervallei? 

Ik bezocht Butterfly Valley in augustus, wat een goed moment is om de vinders te zien, net als eind juni en juli, maar ook in het voorjaar of najaar kun je er naartoe, want ook zonder de vlinders is een wandeling door de Vlindervallei een aanrader. De bosrijke vallei is een heerlijk plekje en het is leuk om over het pad en de bruggetjes door de groene kloof te wandelen.  

wandelen-vlindervallei

Vlindervallei zonder vlinders en toeristen 

Het was hoogseizoen (een deel van het land had nog zomervakantie) en dus was het redelijk druk bij de Vlindervallei, maar niet te druk. Ben je in de late lente of de herfst op Rhodos dan zie je de Vlindervallei zonder de zwermen vlinders, maar… ook zonder zwermen toeristen. Dat heeft dus zeker ook voordelen, dus ook als je in mei of oktober op Rhodos bent kun je gaan!  

Openingstijden Vlindervallei Rhodos 

Butterfly Valley is van 1 mei tot eind oktober dagelijks geopend. Dit jaar (2023) tot 30 oktober. Het bovenste gedeelte bij het klooster is het hele jaar door te bezoeken, maar het is het leukst om in het zomerseizoen te gaan.  

  • Van 10 juni tot en met 10 september is de Vlindervallei van 8:00u tot 18:00u geopend.  
  • Van 1 mei tot begin juni en van 11 september tot eind oktober van 8:30u tot 16:30u.  
wat-kost-de-vlindervallei

Wat kost de Vlindervallei? 

Voor een bezoek aan de Vlindervallei betaal je in het hoogseizoen 5 euro per persoon en in het laagseizoen 3 euro per persoon. Kinderen mogen gratis naar binnen. 

  • Hoogseizoen: van 10 juni t/m 10 september 2023: 5 euro  
  • Laagseizoen: van 1 mei t/m 9 juni en 11 september tot 30 oktober 2023: 3 euro 

Foto’s wandeling Vlindervallei 

Voordat ik je zo mijn overige tips voor een bezoek aan de Vlindervallei verklap, laat ik eerst nog wat foto’s zien van m’n wandeling in de Vlindervallei en natuurlijk nog een paar van de vlinders.  

Vlindervallei als het warm is 

Hoewel je onder de beschutting van de bomen in het beekdal loopt en het geluid van kletterend water al verkoelend werkt kan het toch best warm zijn om te wandelen. Zelfs nu –eind oktober- is het nog dik 25 graden op Rhodos, dus ga lekker vroeg.

Tip: In de zomer kun je er al om 8:00u naartoe, in voor- en najaar vanaf 8:30u.  

Is de wandeling in de Vlindervallei zwaar?  

Ondanks de hoogteverschillen en de hitte is de wandeling fysiek niet zo zwaar. Zie het dus niet als een heuse hike, maar meer als een leuk toeristisch wandelingetje waar je wel een beetje van gaat zweten, maar vooral lekker van geniet, ook als de vlinders er niet zijn.  

Vlindervallei als je slecht ter been bent 

Ben je slecht ter been dan is een bezoek aan de Vlindervallei niet ideaal. De wandeling bestaat uit redelijk wat trappen en houten bruggetjes. Het pad is niet volledig glad maar van stenen waardoor het hier en daar wat oneffen is. Voor mensen zonder gezondheidsproblemen is het prima te doen, maar loop je moeilijk of is een klein beetje klimmen al zwaar dan kun je het beter niet doen, tenzij je gewoon maar een klein stukje doet. Dat kan ook. Wel zijn er wat houten bankjes.  

Hoe lang doe je over de wandeling bij de Vlindervallei? 

Wij hebben er maar een uurtje gewandeld en gefotografeerd, omdat we nog meer mooie plekken op Rhodos op het programma hadden staan (check m’n RHODES HIGHLIGHT op Instagram voor leuke TIPS!), maar de meeste mensen zullen er net iets langer zijn, zeker als je nog verder omhoog naar het klooster van Kalopetra wil.  

Vlindervallei Rhodos met kinderen bezoeken  

Ben je met kinderen op vakantie op Rhodos dan is een wandelingetje in de Vlindervallei absoluut leuk om te doen. Er waren ontzettend veel gezinnen met kinderen, ook juist met vrij jonge kinderen al. Zoals je op m’n foto’s ziet waren er veel mensen die de Vlindervallei met kinderen bezochten.  

Vlindervallei met jonge kinderen 

Als je kindje een beetje kan lopen, maar niet meer elk trapje afdondert of over elke steen struikelt, is het een leuk uitje. Doe het niet met een buggy, dat is i.v.m. de trappen absoluut niet handig, maar laat je kind zelf lopen of gebruik een rugdrager.  

Niet doen bij de Vlindervallei 

Er zijn een aantal dingen die je echt niet moet doen bij de Vlindervallei en één ervan is lawaai maken. Praat dus niet te hard, roep niet, fluit niet en klap zeker niet in je handen! De vlinders zijn erg gevoelig voor geluid. Je stoort ze er niet alleen mee, maar ze kunnen er zelfs door sterven omdat ze dan van schrik opvliegen en teveel energie gebruiken, wat ze juist in de zomermaanden niet moeten doen.  

Roken in de Vlindervallei is verboden en je mag de paden niet af.  

Schoenen Vlindervallei 

Voor een wandeling in de Vlindervallei is het verstandig fijne schoenen aan te trekken. Op sneakers kan het prima, op wandelschoenen ook, of wat steviger sandalen of andere geschikte schoenen. Slippers of badslippers zijn niet handig, maar ik zag wel mensen die dat droegen.  

Wat meenemen naar de Vlindervallei? 

Hoewel de Vlindervallei door de vele bomen en schaduwrijke plek is en dus aangenamer dan in de volle zon op het strand liggen, is het slim om water mee te nemen en een petje of hoed als je dat fijn vindt. En natuurlijk een opgeladen telefoon of camera om foto’s en filmpjes te maken.  

Restaurant Vlindervallei  

Iets eten of drinken kan o.a. bij Butterfly Restaurant Bar. De restaurants zie je op het kaartje in dit blog verder naar onderen. Ook kun je na je bezoek aan Butterfly Valley doorrijden naar restaurant Alexandros Panorama. Het adres is Valley of Butterflies, Psinthos 71410, Rhodos.  

Museum en klooster van Kalopetra bij Vlindervallei 

Er is ook nog een Museum of Natural History, aan de onderkant van de Vlindervallei, maar daar zijn wij niet geweest. Helemaal aan de andere kant, aan de bovenkant, vind je het klooster: Monastery of Kalopetra. Ook daar kun je naartoe wandelen.  

Hikes in de buurt van de Vlindervallei 

Wil je er een langere hike van maken kies dan voor een uitgebreide wandeling. Online kun je zoeken naar wandelroutes, bijvoorbeeld via All Trails.  

Voor meer wandelingen op Rhodos kun je ook één van deze twee boekjes aanschaffen: 

Kun je makkelijk verdwalen bij de Vlindervallei? Nee.

Je hoeft niet bang te zijn dat je zult verdwalen in de Vlindervallei. Er is maar één route door de Vlindervallei. Iedereen loopt datzelfde pad. Ga je ook nog in de omgeving wandelen, zorg dan wel voor een goede kaart, genoeg water en een opgeladen telefoon.  

Hoe kom je bij de Vlindervallei? 

Heb je zelf je accommodatie op Rhodos geboekt en heb je een huurauto op Rhodos of verblijf je via Eliza was here op Rhodos dan kun je er het makkelijkst met de auto naartoe.  

huurauto-rhodos

Parkeren bij de Vlindervallei 

Parkeren kan op verschillende plekken. Er zijn drie parkeerplaatsen bij de Vlindervallei. Parking 1 ligt het laagst. Iets hoger ligt P2 en aan een zijweg P3. Wij namen P2, bij de Main entrance. Als daar plek is is dat het handigst. Kijk maar op het kaartje hieronder. Wil je echter het museum ook nog bezoeken dan is de onderste parkeerplaats het handigst.  

vlindervallei-ingang

Ingang Vlindervallei 

Er zijn drie verschillende ingangen naar de Vlindervallei, afhankelijk van waar je parkeert. Is er plek kies dan voor de hoofdingang. Tussen de parkeerplaatsen rijdt soms een treintje, maar die heb ik niet gezien.  

Kaart Vlindervallei 

Op onderstaande kaartje heb je een beetje een overzicht van de Vlindervallei. Zo zie je een beetje wat waar ligt en wat je kunt verwachten. Butterfly Valley Map:  

kaart-vlindervallei

Vlindervallei bus 

Heb je geen eigen vervoer op Rhodos dan kun je de lokale bus naar de Butterfly Valley nemen. Vanaf het KTEL busstation aan de rand van de oude stad in Rhodos Stad is er een bus naar Petaloudes (Butterfly Valley). Zelf heb ik vanaf dit busstation met mijn tieners ook de bus naar Lindos en enkele andere plekken genomen.  

De bus naar Butterfly Valley (Petaloudes) is bus 55, maar check het zelf even voor het geval het verandert. Kijk ook hoe laat er nog een bus terug gaat. Het nadeel is dat de bus niet frequent gaat en niet zomaar vanuit elke plaats. Je kunt op de website van Rodos Public Transport kijken en dan naar de busstop Butterflies Valley gaan. Kom je er niet uit kijk dan in Google Maps. Hier zie je een voorbeeld van zaterdag 28 oktober:  

bus-vlindervallei-petaloudes
butterflies natural valley

Vlindervallei transfer  

Ook kun je een transfer vanaf Faliraki, Rhodos-stad, Ixia of Ialysos boeken. Dit biedt meer zekerheid. Je weet dan dat je weer opgepikt wordt. Het kan in combinatie met Seven Springs, dan zie je twee mooie plekjes in de natuur op Rhodos op één dag: transfer naar Butterfly Valley & Seven Springs.  

Vlindervallei tour 

Wil je graag meerdere dingen op één dag zien boek je vervoer naar de Vlindervallei dan in combinatie met een bezoek aan Filerimos Hill. Je kunt deze combinatie boeken via Guide and Go. Pickups zijn mogelijk vanaf Kremasti, Ialysos, Ixia, Rhodos Stad, Kalithea, Faliraki, Afandou en Ladiko. 

Een privé-tour (vervoer en gids) is ook mogelijk. Dit is alleen interessant als je met een groepje bent, anders is het erg duur: Private tour Butterfly Valley. Vanaf je hotel word je opgehaald met een minivan. De entree betaal je zelf maar je krijgt wel een rondleiding van een lokale gids. 

Vlindervallei taxi 

Een taxi naar de Vlindervallei nemen kan ook, maar is prijzig. Als je met meer mensen bent is dit wel het overwegen waard, maar in je eentje is het een beetje zonde. En je moet ook een taxi terug vinden, maar ik kan me niet herinneren dat ik die zag staan. De meeste mensen boeken daarom een transfer zoals ik net al noemde.  

Doen in de buurt van de Vlindervallei  

Combineer je bezoek aan de Vlindervallei eventueel met een bezoek aan het nabijgelegen Farma of Rhodes, een kleine zoo annex kinderboerderij. Zeker als je Rhodos met kinderen bezoekt is dit een leuke tip. Je vindt er struisvogels, lama’s, pony’s, schapen en exotische dieren.  

Farma of Rhodes of Bee Museum 

Of breng voor of na je wandeling in de Vlindervallei een bezoek aan het Bee museum. Wij gingen er ook naartoe. Foto’s daarvan deelde ik al op Facebook.  

Tour naar Vlindervallei 

Diverse tours en transfers naar de Vlindervallei bieden een combinatie aan van een bezoek aan de Valley of Butterflies met iets anders leuks of moois in de omgeving. Hier enkele voorbeelden van leuke day trips:  

Tip: Hou je van dit soort groene plekken en wil je meer zien van de natuur op Rhodos dan is Seven Springs (Epta Piges) ook iets voor jou.

Overnachten in de buurt van de Vlindervallei 

Wil je niet zo ver van de Valley of Butterflies vandaan verblijven? Kijk dan hier eens of je een leuke accommodatie ziet. In de omgeving zie je nog wel dat er (eerder) bosbranden hebben plaatsgevonden, maar je kunt er weer veilig naartoe. Lees eventueel het blog Rhodos na de bosbranden

Wat dacht je van Zenia Villa of Rhodian Gaea Nature Villa? Of… ga back to basic bij Drolma Ling Nature Cabins. Zoek eventueel zelf iets leuks in de buurt van Theologos en dan het binnenland in.  

Tip: White Village, één van de pareltjes van Eliza, ligt er ook niet ver vandaan. 

Eigenlijk maakt het niet zoveel uit waar je zit, want ook vanuit het mooie Rhodos Stad (dikke aanrader!) of vanuit bekende badplaatsen Faliraki en Ixia is het niet ver.

Butterfly Valley of Valley of Butterflies? 

Zoals je in dit blog zag gebruikte ik de naam Buttterfly Valley en Valley of Butterflies doorelkaar. Officieel heet het Valley of Butterflies, maar ook bij de vallei zelf zie je dat Butterfly Valley net zo gangbaar is en veel mensen zeggen het ook zo.  

In het Duits noem je de Vlindervallei Tal der Schmetterlinge, in het Frans Vallée des Papillons en in het Spaans Valle de las mariposas. Ook wordt de Vlindervallei vaak Petaloudes Valley genoemd.  

butterfly-valley-of-rhodes

Spanish Flag 

De Spaanse Vlag-vlinder heet in het Engels Spanish Flag, maar ook wel Jersey Tiger. In het Duits Spanische Fahne. De wetenschappelijke naam is ‘Euplagia quadripunctaria’, maar de naam van de speciale subvariant op Rhodos is de ‘Euplagia quadripunctaria rhodosensis‘. In Zuid-Turkije, Libanon en Syrië komt ook nog een andere subvariant voor: de ‘Euplagia quadripunctaria fulgida’.  

vlinder-spaanse-vlag

Boek over vlinders 

Ben je dol op vlinders en wil je er alles over weten? Bestel een mooi boek over vlinders.  

3D vlinders 

Wil je vlinders in huis halen? Bekijk deze mooie 3D-vlinders voor op de muur.  

Vlinder koffer  

Hou je van vlinders dan zijn deze trolleys ook wel iets voor jou! Dus… bestellen maar, pak je koffer en kom naar Rhodos! Nu nog lekker (november is zelfs nog aangenaam) of boek alvast voor volgend jaar! 

Reis naar Rhodos boeken 

Een vakantie naar Rhodos boek je o.a. bij de volgende reisorganisaties: 

Heb je al een vlucht geboekt? Zoek dan zelf een leuk adres op Rhodos uit via Booking.com.  

Blogs over Rhodos 

Hopelijk heb je zin gekregen om ook eens naar Rhodos te gaan en Butterfly Valley te bezoeken. Meer blogs over Rhodos lees je hieronder:

Ik bezocht de Vlindervallei op Rhodos in augustus 2023 op uitnodiging van Visit Greece. Alle foto’s maakte ik zelf.  

japanse-tuin-herfst-blog

De Japanse Tuin in de herfst bezoeken: wat is het mooiste of beste moment? 

De Japanse Tuin op Landgoed Clingendael in Den Haag is een unieke plek. Deze kwetsbare maar prachtige tuin in Japanse stijl is gratis te bezoeken en is afgelopen weekend weer open gegaan. Ik ging direct na opening weer en maakte nieuwe foto’s van de Japanse Tuin in de herfst.  

In dit blog vertel ik over deze bijzondere tuin en zie je hoe de tuin er momenteel –half oktober- bij staat. Alle foto’s maakte ik zelf. 

japanse-tuin-esdoorn

De Japanse Tuin in herfstkleuren…

japanse-tuin-instagram-denise

Japanse Tuin in de herfst 

Wil je de Japanse Tuin in de herfst bewonderen, wacht dan niet te lang, want de tuin is in oktober altijd maar twee weken te bezoeken. Dit najaar is dat van zaterdag 14 tot en met zondag 29 oktober 2023, van 10:00u tot 16:00u.  

Update: Hier zie je foto’s van de Japanse Tuin in het laatste weekend van oktober.

Beste moment Japanse Tuin 

Wil je weten wat ‘het beste moment’ is om naar de Japanse Tuin toe te gaan of wanneer de Japanse Tuin op z’n mooist is? Of wil je iets meer over de achtergrond van de Japanse Tuin weten? Lees dan zeker verder.  

Tips voor je bezoek aan de Japanse Tuin  

Voor praktische informatie over je bezoek aan de Japanse Tuin kun je beter direct onderaan dit blog kijken, in het laatste deel. Je leest welke ingang van de Japanse Tuin je moet hebben (twee ingangen zijn ‘afgesloten’), wat niet mee naar binnen mag, hoe lang een wandeling door de Japanse Tuin duurt, wanneer je beter niet kunt gaan, waar horeca is, wat je er nog meer kunt doen en tips voor een bezoek aan de Japanse Tuin met kinderen. Belangrijke en handige tips dus! 

Maar… eerst breng ik je er even naartoe. Want waar ligt de Japanse Tuin eigenlijk? 

Japanse Tuin op Landgoed Clingendael 

De Japanse Tuin ligt hier, aan de rand van Den Haag, precies op de grens van Den Haag en Wassenaar. Je vindt de tuin bij het Sterrebos op Landgoed Clingendael. Het Sterrebos is een stervormig bos op het landgoed. Kijk maar op Google Maps, dan zie je de stervorm. Ook Instituut Clingendael, het gebouw aan het water, vind je er vlakbij.  

Japanse Tuin bezoeken  

Het landgoed -dat ook wel Park Clingendael genoemd wordt- is sowieso al een prachtplek voor een wandeling, maar de Japanse Tuin is wel echt uniek, met name in de herfst.  

beste-tijd-japanse-tuin
japanse-tuin-herfst

Het landgoed, park en bos zijn altijd te bezoeken, maar de Japanse Tuin slechts enkele weken per jaar. In verband met de kwetsbaarheid van de tuin is hij in de herfst maar 2 weken open en in het late voorjaar zes weken. Ook dan is het er mooi. In voorjaar 2024 kun je er vanaf het laatste weekend van april weer naartoe.  

Lukt het je niet om in het najaar naar de Japanse Tuin te gaan? In het voorjaar is de tuin ook weer open: vanaf eind april 6 weken. Hier (klik) zie je de Japanse Tuin in mei.  

Wat zie je in de Japanse Tuin?  

In de Japanse Tuin zie je niet alleen zeldzame bomen en planten, waarvan sommige al meer dan een eeuw oud, veel Japanse esdoorns en hier en daar een paddenstoel in het groene mos, maar ook een typisch Japans paviljoen en diverse Japanse ornamenten zoals lantaarns en watervaten, een Boeddhabeeld, wensstenen en natuurlijk de opvallende rode bruggetjes.  

japanse-tuin-clingendael
varen-japanse-tuin

In Japanse sferen 

Een wandeling in de Japanse Tuin geeft je het gevoel even heel ergens anders te zijn. Op reis! In Japan natuurlijk, maar op een enkele plek doet het mij, met name door de varens, ook altijd een beetje aan Costa Rica denken. Aan de Azoren zelfs ook wel.  

Zou je wel eens écht naar Japan willen kijk dan eens bij het aanbod van Djoser, Shoestring, Koning Aap, 333Travel, Riksja, Van Verre, SRC reizen of ANWB reizen, maar voor nu is een bezoek aan de Japanse Tuin ook mooi.  

De Japanse Tuin is hoe dan ook een heel ander stukje natuur dan je in ons Nederland gewend bent. Zie het maar als een sprookjeswereld om even in te verdwalen.  

japanse-tuin-clingendael

Marguerite Mary 

De meeste objecten in de Japanse Tuin komen uit de verzameling van Marguerite Mary, barones van Brienen, alias freule Daisy, die lang geleden op het landgoed woonde en die de tuin begin twintigste eeuw heeft laten aanleggen.

Marguerite is overigens ook míjn tweede naam, schreef ik hier laatst al, maar in Japan was ik nog niet, ook al woonde ik wel een jaar in Azië. Ik werkte in Bangkok en woonde hier, in een houten huisje, in Thailand.  

Vakantie Thailand

Hoezo is er een Japanse Tuin in Den Haag? 

De barones kwam uit een adellijke familie en reisde begin twintigste eeuw per boot naar Japan. Onder de indruk van de Japanse tuincultuur liet ze allerhande tuinattributen naar Nederland verschepen en zette deze in haar tuin. Geen souvenirtjes als een koelkastmagneet of sleutelhanger zoals je nu misschien koopt, maar echt grote objecten zoals Japanse lantaarns, watervaten en bijzondere beelden.  

Dus mocht je je altijd al afgevraagd hebben waarom er een Japanse Tuin is in Nederland, nu weet je het! 

De tuin was indertijd haar privétuin, maar sinds de jaren 60 is het open voor publiek. Inmiddels is de Japanse Tuin al meer dan 20 jaar een Rijksmonument en het feit dat wij nu van de Japanse Tuin kunnen genieten hebben we dus mede aan Marguerite te danken!  

Japanse Tuin in voorjaar of najaar 

Omdat de Japanse Tuin zo’n bijzondere tuin is is het voor veel Hagenaars, maar ook voor dagjesmensen, toeristen, wandelaars, landschaps- en natuurfotografen, expats en andere bezoekers een geliefde plek om te bezoeken. Zelf ga ik ook elk jaar minstens één keer, maar soms zelfs twee keer.  

In het voorjaar is de Japanse Tuin ook heel mooi. Hier zie je m’n foto’s van de Japanse Tuin in mei dit jaar, maar in de herfst ben ik vaker geweest. De foto’s in dit blog nam ik allemaal in de herfst.  

Japanse Tuin in oktober 

De afgelopen jaren bezocht ik de Japanse Tuin vrijwel altijd direct in het openingsweekend al. Zo was ik er op 14 oktober 2023, 15 oktober 2022 en 16 oktober 2021, maar de foto’s verschillen behoorlijk van elkaar! 

Om de allermooiste herfstkleuren te zien kun je dit jaar beter nog een paar dagen wachtenUpdate: Ik ging eind oktober terug naar de Japanse Tuin en toen was het veel mooier!

Hoewel ik er ieder jaar weer nieuwe foto’s van maak, vind ik enkele foto’s die ik ooit voor mijn eerste blog over de Japanse Tuin maakte, wat later in oktober, het mooist en meest herfstachtig. Hoewel de foto’s van 2021 ook wel echt knalden!  

Hoe staat de Japanse Tuin er momenteel bij?  

japanse-tuin-landgoed-clingendael

Japanse Tuin half oktober 

De herfstkleuren zijn dit jaar wat later lijkt het. Ik vond de tuin afgelopen zaterdag, half oktober 2023, nog net iets te groen. Op de kopfoto en de 4 vierkante foto’s aan het begin na nam ik alle foto’s die je tot nu toe zag afgelopen zaterdag 14 oktober.

Zijn er al mooie kleuren?

Er waren wel herfstkleuren maar nog niet alle bomen waren gekleurd en met name de Japanse esdoorns nog niet allemaal. Mijn favoriete boom, waar ik meestal voorzichtig ‘doorheen’ fotografeer, had ook nog weinig kleur. Wat dat betreft kun je dus beter nog heel even wachten, maar… ook weer niet te lang, want de tuin is in totaal maar 16 dagen open in de herfst.

japanse-esdoorn-groen

Beste moment om de Japanse Tuin te bezoeken 

Tja, wat is dan het beste moment om de Japanse Tuin te bezoeken? Dat weet je nooit precies. Elk jaar toont de herfst zich op net weer een ander moment in volle glorie. Vorig jaar bijvoorbeeld was de Japanse Tuin op 15 oktober al behoorlijk herfstig getint met veel gekleurde blaadjes, maar dit jaar was de tuin op 14 oktober nog relatief groen.

Jaren geleden was de Japanse Tuin op 18 of 19 oktober echt heel mooi. Nog wat later, als de herfst verder gevorderd is, kan ook zeker, maar het verschilt natuurlijk per jaar.  

Foto’s Japanse Tuin  

Dit jaar maakte ik de foto’s op 14 oktober en waren nog niet alle bomen prachtig gekleurd. Momenteel is de tuin nog erg groen vond ik. Er waren wel herfstkleuren te zien hoor, zeker wel, maar van sommige bomen waarvan ik de blaadjes andere jaren mooi rood, oranje of geel zag waren deze dit weekend nog vrij groen.  

Ter vergelijking: zo kleurrijk zag het er twee jaar geleden op 16 oktober uit. Met name op deze en deze foto zie je hoe prachtig het kan zijn.  

En zo zag het er 6 jaar geleden uit, een paar dagen later. Het is dus mooier om nog even te wachten. Aan de andere kant zijn de weersvoorspellingen nou niet bepaald gunstig de komende tijd, dus je kunt ook gewoon je kans grijpen als het even iets beter weer is.

Foto’s Japanse Tuin herfst 2023  

Hieronder zie je -naast de foto’s die je net al zag- een deel van m’n foto’s van de Japanse Tuin op 14 oktober 2023:  

boedhha-japanse-tuin

Zo staat de Japanse Tuin er momenteel bij.  

paviljoen-japanse-tuin

Foto’s Japanse Tuin herfst 2022 

Hieronder zie je m’n foto’s van de Japanse Tuin op 15 oktober 2022 toen er duidelijk al meer herfstkleuren te zien waren dan dit jaar:  

Foto’s Japanse Tuin herfst 2021 

Hieronder zie je m’n foto’s van de Japanse Tuin op 16 oktober 2021, één van de mooiste keren dat ik de Japanse Tuin bezocht: